Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Khái niệm Dược trong Luật Dược 2005
“Chị H. ở huyện Củ Chi, TP. Hồ Chí Minh muốn mở rộng cửa hàng tạp hóa bán thêm một số sản phẩm hỗ trợ sức khỏe, thực phẩm chức năng. Chị nghe nói có Luật Dược nhưng không rõ các sản phẩm chị định bán có thuộc phạm vi "Dược" hay không, và nếu có thì phải tuân thủ những quy định gì để tránh vi phạm pháp luật.”
Xử phạt vi phạm liên quan đến phương tiện giao thông đường sắt nội bộ doanh nghiệp
“Anh Hùng, chủ một nhà máy sản xuất thép ở Hải Phòng, có hệ thống đường sắt nội bộ để vận chuyển nguyên vật liệu. Gần đây, một lái tàu của anh bị phạt vì vi phạm tốc độ. Anh Hùng muốn biết các quy định về phương tiện giao thông đường sắt trong nhà máy của mình để tránh các lỗi tương tự.”
Định nghĩa và hậu quả pháp lý của sự cố cháy
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng gỗ nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Tuần trước, do chập điện mà có một đám cháy nhỏ ở góc xưởng, may mà phát hiện kịp nên chỉ cháy xém một ít gỗ và làm hư hỏng vài thiết bị. Giờ bên bảo hiểm yêu cầu tôi giải thích rõ "cháy" là gì để họ xem xét bồi thường. Tôi không biết định nghĩa pháp lý của nó ra sao để làm việc với họ.”
Bảo hộ giống cây trồng mới
“Ông T.V.K, một nông dân ở Đà Lạt, Lâm Đồng, đã dành nhiều năm lai tạo và phát triển một giống hoa lan mới có màu sắc độc đáo và khả năng kháng bệnh tốt. Ông nghe nói về "giống cây trồng mới được bảo hộ" và muốn biết chính xác điều này có ý nghĩa gì đối với công sức của mình, liệu giống hoa của ông có được bảo vệ không và làm thế nào để được bảo hộ.”
Quy định về nguồn phóng xạ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là kỹ thuật viên X-quang ở một bệnh viện tư nhân tại TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe loáng thoáng về việc một số nơi sử dụng **nguồn phóng xạ** không đúng quy định, thậm chí có nguy cơ bị chiếm đoạt. Tôi rất lo lắng không biết nếu lỡ có sự cố hoặc ai đó cố tình chiếm đoạt nguồn phóng xạ thì sẽ bị xử lý thế nào theo pháp luật Việt Nam?”
Khái niệm và trách nhiệm của Đơn vị điện lực theo Luật Điện lực
“Chào chuyên gia, tôi đang quản lý một xưởng sản xuất nhỏ ở khu công nghiệp Sài Đồng, Long Biên, Hà Nội. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'đơn vị điện lực' và các quy định mới. Tôi không rõ liệu xưởng của tôi có thuộc diện này không và nếu không thì những tổ chức nào được coi là đơn vị điện lực? Họ có trách nhiệm gì đặc biệt trong việc quản lý điện năng không?”
Chức năng của Cơ quan chuyên môn về thủy lợi cấp xã
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Đồng Tháp. Vụ này kênh mương dẫn nước vào ruộng lúa nhà tôi bị tắc nghẽn do rác thải và bèo, ảnh hưởng đến việc tưới tiêu nghiêm trọng. Tôi nghe nói có "Cơ quan chuyên môn về thủy lợi cấp xã" nhưng không rõ họ là ai và có trách nhiệm gì trong việc này. Tôi có nên liên hệ với họ để giải quyết không?”
Bên mời quan tâm trong lựa chọn nhà đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Bình Dương. Gần đây, tôi thấy có thông báo mời quan tâm một dự án khu dân cư mới trong tỉnh. Tôi đang băn khoăn không biết **"Bên mời quan tâm"** được nhắc đến trong thông báo là ai, có phải là chủ đầu tư dự án luôn không, hay là một đơn vị nào khác? Tôi cần hiểu rõ để chuẩn bị hồ sơ cho đúng.”
Người vận tải trong giao thông đường thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở Cần Thơ. Tôi có mấy chiếc ghe nhỏ chuyên chở hàng nông sản trên sông Hậu. Gần đây, tôi thấy trên báo chí nhắc nhiều đến khái niệm **người vận tải** trong giao thông đường thủy nội địa. Tôi không rõ liệu mình có thuộc đối tượng này không và nếu có thì cần lưu ý những quy định gì, đặc biệt là khi vận chuyển hàng hóa? Tôi sợ làm sai luật.”
Tác phẩm báo chí và hoạt động sản xuất nội dung số
“Chào luật sư, tôi là một nhà sáng tạo nội dung ở Hà Nội, chuyên làm các video phóng sự, tài liệu ngắn về các vấn đề xã hội cho một kênh tin tức online. Gần đây tôi nghe nói về 'tác phẩm báo chí' và không rõ liệu các video của tôi có được coi là loại hình này không? Nếu có thì tôi cần lưu ý gì về mặt pháp lý?”
Cơ sở dữ liệu căn cước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nhân viên văn phòng ở Đà Nẵng. Gần đây tôi nghe nói nhiều về 'Cơ sở dữ liệu căn cước'. Tôi muốn hỏi cơ sở dữ liệu này là gì, nó lưu trữ những thông tin gì của công dân như chúng tôi và có mục đích sử dụng ra sao? Liệu thông tin của tôi có được bảo mật không?”
Rà soát văn bản quy phạm pháp luật
“Chị Hạnh là cán bộ văn phòng tại UBND phường An Bình, quận 1, TP.HCM. Gần đây, phường nhận được nhiều chỉ đạo mới về việc rà soát các quy định liên quan đến cấp phép xây dựng. Chị đang băn khoăn không biết 'rà soát văn bản quy phạm pháp luật' cụ thể là làm những công việc gì và mục đích của nó là gì để có thể thực hiện cho đúng.”
Quân nhân dự bị
“Tôi là anh Nguyễn Văn Hùng, 35 tuổi, trước đây từng là bộ đội xuất ngũ, giờ làm kỹ sư xây dựng ở TP.HCM. Tôi nghe nói mình vẫn thuộc diện quân nhân dự bị. Gần đây, tôi có mâu thuẫn với một đồng nghiệp cũ cũng là quân nhân dự bị, và anh ta dọa sẽ tố cáo tôi lên đơn vị quân đội. Tôi muốn biết liệu quân nhân dự bị như chúng tôi có bị áp dụng các quy định về tố cáo trong quân đội không, đặc biệt khi chúng tôi đang làm việc dân sự?”
Quy định về nước thải khác và quản lý nước thải công nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.T, chủ một xưởng sản xuất gạch không nung ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Xưởng tôi có phát sinh nước thải từ quá trình trộn nguyên liệu và rửa máy móc. Nước này không phải nước thải sinh hoạt thông thường, tôi nghe nói có thuật ngữ là 'nước thải khác'. Tôi không rõ loại nước thải này có quy định gì đặc biệt không và tôi phải xử lý thế nào cho đúng luật?”
Quy định pháp luật về thư rác và tin nhắn quảng cáo
“Tôi là chủ một cửa hàng quần áo nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi liên tục nhận được các tin nhắn quảng cáo sim số đẹp, bất động sản vào số điện thoại cá nhân và email công việc, dù tôi chưa từng đăng ký nhận thông tin từ các bên này. Tôi cảm thấy rất phiền phức và ảnh hưởng đến công việc. Có cách nào để ngăn chặn tình trạng này theo pháp luật không?”
Thỏa thuận về viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý dự án cho một tổ chức phi chính phủ ở Hà Nội. Chúng tôi đang chuẩn bị ký một thỏa thuận với một đối tác nước ngoài để cung cấp viện trợ nhân đạo cho một quốc gia láng giềng. Tôi đang băn khoăn không biết liệu thỏa thuận này có phải là 'thỏa thuận về viện trợ' theo quy định mới của Nghị định 305/2025/NĐ-CP hay không, và nếu đúng thì nó khác gì so với điều ước quốc tế, có ảnh hưởng gì đến cách chúng tôi triển khai dự án không?”
Phân loại và quản lý Chất thải nguy hại
“Chị L.T.M, chủ một xưởng sản xuất linh kiện điện tử nhỏ ở Quận 7, TP.HCM, đang rất lo lắng không biết liệu các phế phẩm như bảng mạch hỏng, pin cũ, hay hóa chất tẩy rửa đã qua sử dụng của xưởng có bị coi là "chất thải nguy hại" không. Chị nghe nói quản lý chất thải nguy hại rất phức tạp và có thể bị phạt nặng nếu làm sai.”
Năng lực xã hội và sự tham gia của người cao tuổi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Bà M.T.M, 68 tuổi, ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đã về hưu được vài năm nhưng vẫn muốn tham gia các hoạt động xã hội, tình nguyện để không bị cô đơn và cống hiến sức mình cho cộng đồng. Tuy nhiên, tôi thấy nhiều nơi còn e ngại khi người cao tuổi muốn tham gia, hoặc các hoạt động chưa thực sự phù hợp. Tôi muốn hỏi, pháp luật có quy định nào về việc khuyến khích hay bảo vệ năng lực xã hội của người cao tuổi không?”
Khái niệm và cấu thành Giá dự thầu trong hoạt động đấu thầu
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi có dự định tham gia đấu thầu một dự án xây dựng nhà ở xã hội. Tôi đang khá băn khoăn không biết **giá dự thầu** của mình cần phải bao gồm những loại chi phí nào để không bị thiếu sót và đúng quy định pháp luật. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về thuật ngữ này và những điều cần lưu ý không ạ?”
Quy định về Điều phối dữ liệu theo Luật Dữ liệu 2024
“Tôi là giám đốc IT ở một công ty logistics tại TP.HCM. Công ty tôi đang gặp khó khăn trong việc tích hợp dữ liệu từ nhiều hệ thống khác nhau của đối tác và nội bộ. Gần đây tôi nghe nói về 'Điều phối dữ liệu' trong Luật Dữ liệu mới. Tôi muốn biết hoạt động này ảnh hưởng thế nào đến việc quản lý dữ liệu của công ty tôi và liệu chúng tôi có cần phải tuân thủ các quy định nào không?”
Môi giới chuyển giao công nghệ
“Chị Hằng ở quận Ba Đình, Hà Nội đây ạ. Công ty em chuyên sản xuất vật liệu xây dựng thân thiện môi trường. Hiện tại, chúng em đang muốn tìm kiếm một công nghệ mới từ nước ngoài để cải thiện quy trình sản xuất, nhưng lại không biết bắt đầu từ đâu và làm sao để tìm được đối tác phù hợp. Em nghe nói có dịch vụ "môi giới chuyển giao công nghệ" nhưng không rõ nó hoạt động thế nào và có được pháp luật công nhận không?”
Quy định về Sân bay dự bị cất cánh
“Tôi là Anh N.V.K, quản lý điều hành bay cho một hãng hàng không nhỏ ở TP.HCM. Chúng tôi đang trong quá trình mở một đường bay mới và khi lập kế hoạch bay, tôi thấy có nhắc đến thuật ngữ 'sân bay dự bị cất cánh'. Tôi không rõ thuật ngữ này nghĩa là gì và nó có vai trò quan trọng như thế nào trong việc đảm bảo an toàn bay, đặc biệt là khi có sự cố ngay sau khi cất cánh. Liệu có quy định cụ thể nào về việc này không?”
Hành vi tổ chức hoạt động mại dâm
“Chào luật sư, tôi có mở một quán karaoke ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, có vài nhân viên nữ của tôi bị bắt vì hành vi bán dâm bên ngoài giờ làm. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị liên đới trách nhiệm về tội **tổ chức hoạt động mại dâm** hay không, dù tôi không hề biết hay chỉ đạo gì về việc này.”
Thi hành án phạt cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định
“Chào luật sư, tôi là ông Trần Văn Hùng, ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi sắp mãn hạn tù vào tháng tới sau một bản án hình sự. Trong bản án có hình phạt bổ sung là cấm đảm nhiệm chức vụ quản lý trong 3 năm. Tôi muốn hỏi sau khi ra tù, thủ tục thi hành án này sẽ diễn ra như thế nào để tôi biết mà chuẩn bị?”