Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Danh sách ngắn trong đấu thầu
“Tôi là anh Hùng, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở quận 7, TP.HCM. Công ty tôi vừa nộp hồ sơ dự thầu cho một dự án công trình dân dụng nhưng không thấy tên trong 'danh sách ngắn' được công bố. Tôi không hiểu 'danh sách ngắn' này là gì và làm sao để công ty tôi có thể lọt vào đó trong những lần tới?”
Công ty đầu tư chứng khoán
“Anh H.V.A, một nhà đầu tư cá nhân ở TP.HCM, đang tìm hiểu về các hình thức đầu tư chứng khoán. Anh ấy muốn biết liệu có thể tự thành lập một "công ty đầu tư chứng khoán" để quản lý vốn của mình và của một vài người bạn thân không, hay chỉ có các quỹ lớn mới được phép làm điều đó? Anh băn khoăn về các thủ tục pháp lý và liệu có quá phức tạp cho một nhóm nhỏ như vậy không.”
Miễn thuế giá trị gia tăng đối với chất mang trong thức ăn chăn nuôi
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, chủ một cơ sở sản xuất thức ăn chăn nuôi ở Đồng Nai. Gần đây, tôi nhập khẩu một lô **chất mang** để trộn vào premix cho gà. Kế toán bên tôi đang băn khoăn không biết liệu lô hàng này có được miễn thuế giá trị gia tăng như các loại thức ăn chăn nuôi khác không, hay phải chịu thuế bình thường? Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi để tôi làm thủ tục cho đúng.”
Thiết kế bản vẽ thi công trong đầu tư xây dựng
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Hà Nội. Hiện tại, tôi đang gặp khó khăn trong việc xin vốn cho dự án mới vì bên ngân hàng yêu cầu phải có đầy đủ 'thiết kế bản vẽ thi công' theo đúng quy định. Tôi không rõ lắm về khái niệm này và liệu có luật nào quy định cụ thể về việc này không, đặc biệt là liên quan đến việc bố trí vốn cho nó?”
Chính sách trọng dụng nhà khoa học trẻ tài năng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nghiên cứu viên tại một trường đại học ở Hà Nội. Tôi nghe nói có chính sách ưu đãi đặc biệt dành cho 'nhà khoa học trẻ tài năng'. Tôi muốn hỏi, làm thế nào để biết mình có thuộc đối tượng này không và nếu có thì tôi sẽ được hưởng những quyền lợi gì? Rất mong được tư vấn chi tiết.”
Cổ đông trong công ty cổ phần
“Tôi là anh N.M.T, 35 tuổi, làm kinh doanh ở Quận 1, TP.HCM. Tôi vừa góp một ít tiền vào một công ty cổ phần và nhận được vài cổ phiếu. Tuy nhiên, tôi nghe nói phải sở hữu nhiều cổ phần mới được gọi là cổ đông. Vậy tôi có phải là cổ đông không và quyền lợi của tôi sẽ được đảm bảo như thế nào?”
Quy định về tái chế các chất được kiểm soát
“Chị là chủ một xưởng sửa chữa và bảo dưỡng điều hòa không khí ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, xưởng chị thu gom được một lượng lớn gas lạnh cũ từ các máy điều hòa hỏng. Chị nghe nói có quy định về việc tái chế các chất được kiểm soát nhưng không rõ cụ thể là gì và xưởng của chị có cần tuân thủ không. Chị muốn biết liệu việc thu gom gas lạnh cũ của xưởng có thuộc diện này không và cần làm gì để tuân thủ pháp luật.”
Quy định về hoạt động đại lý bảo hiểm và hoa hồng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Mai, nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Tôi đang tìm hiểu thêm về công việc đại lý bảo hiểm nhân thọ để làm thêm ngoài giờ. Tôi không rõ một đại lý bảo hiểm thì được phép làm những công việc gì và liệu tôi có được nhận hoa hồng nếu tự mua bảo hiểm cho chính mình không? Mong được tư vấn.”
Đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động chuyên môn
“Chào luật sư, em là một nghiên cứu sinh ở Hà Nội. Gần đây, em thấy một số đồng nghiệp trong phòng thí nghiệm có vẻ như đang sử dụng tài nguyên nghiên cứu cho mục đích cá nhân, hoặc có những hành vi không minh bạch trong công bố kết quả. Em rất lo lắng về đạo đức nghề nghiệp trong khoa học. Xin hỏi luật pháp quy định về vấn đề này như thế nào để em biết cách ứng xử ạ?”
Hoạt động hướng dẫn du lịch và quyền của hướng dẫn viên
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, một **hướng dẫn viên du lịch** tự do ở Đà Lạt. Mấy hôm trước, tôi nhận dẫn một đoàn khách nước ngoài đi tour 3 ngày 2 đêm. Giữa chừng, khách muốn đổi lịch trình tham quan một số điểm và yêu cầu tôi phải làm theo. Tôi không biết mình có quyền từ chối hay phải chiều theo ý khách không, và nếu đổi thì có bị phạt gì không? Tôi lo lắm vì đây là lần đầu tôi gặp tình huống này.”
Hoạt động giám sát của Quốc hội
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Đà Nẵng. Gần đây, có một số dự án của thành phố triển khai mà tôi thấy không minh bạch lắm, ảnh hưởng đến cả việc kinh doanh của tôi. Tôi nghe nói Quốc hội có chức năng giám sát, nhưng tôi không rõ giám sát cụ thể là gì, họ giám sát ai và có thể can thiệp vào những vấn đề như thế này không? Liệu có cách nào để người dân như chúng tôi đóng góp ý kiến để Quốc hội thực hiện giám sát hiệu quả hơn không?”
Doanh nghiệp phát hành trái phiếu quốc tế
“Tôi là giám đốc một công ty sản xuất linh kiện điện tử ở TP.HCM. Công ty đang muốn mở rộng sản xuất nhưng nguồn vốn trong nước hạn chế. Tôi nghe nói có hình thức 'vay lại' từ trái phiếu quốc tế để huy động vốn. Không biết công ty tôi có được phép không và trách nhiệm của chúng tôi sẽ như thế nào khi vay theo hình thức này?”
Quy định pháp luật về Đổi mới sáng tạo
“Chị M. ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Chị đang muốn đầu tư vào việc thiết kế những mẫu quần áo sử dụng vật liệu tái chế và áp dụng công nghệ cắt may mới để giảm thiểu rác thải. Chị nghe nói có chính sách hỗ trợ cho 'đổi mới sáng tạo' nhưng không rõ hoạt động của mình có được coi là đổi mới sáng tạo theo luật không và liệu có thể tiếp cận các ưu đãi nào không.”
Quy định pháp luật về nhân giống nhân tạo chim yến
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi đang có ý định đầu tư xây dựng nhà yến để nhân giống nhân tạo chim yến lấy tổ. Tôi nghe nói có nhiều quy định lắm nhưng không biết bắt đầu từ đâu, đặc biệt là về các giấy phép cần thiết và những điều cần lưu ý để tránh vi phạm pháp luật. Chuyên gia có thể tư vấn giúp tôi không?”
Quản lý số thuê bao mạng viễn thông cố định mặt đất
“Tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh thiết bị điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Cửa hàng tôi đang mở rộng nên cần đăng ký thêm một **số thuê bao mạng viễn thông cố định mặt đất** mới để tiện liên lạc với khách hàng và nhà cung cấp. Tôi nghe nói có Nghị định 115/2025/NĐ-CP mới ban hành quy định về kho số viễn thông, không biết việc đăng ký số mới có phức tạp hơn không, và tôi có phải nộp loại phí hay báo cáo gì đặc biệt không?”
Nhà ở riêng lẻ và quy định pháp luật liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Mai, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận 7, TP.HCM. Tôi có một mảnh đất riêng và đang muốn xây nhà để ở, nhưng tôi cũng muốn dành một phần tầng trệt để mở rộng tiệm tạp hóa của mình. Tôi nghe nói có khái niệm **nhà ở riêng lẻ** nhưng không rõ liệu trường hợp của tôi có được coi là nhà ở riêng lẻ không và tôi cần lưu ý gì về pháp lý khi xây dựng để vừa ở vừa kinh doanh?”
Quản lý dự án khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên nền tảng số quốc gia
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, đang làm nghiên cứu tại một trường đại học ở Quận 1, TP.HCM. Dự án của chúng tôi vừa được cấp kinh phí nhà nước và có liên quan đến công nghệ mới. Tôi nghe nói có 'Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia' nhưng không rõ liệu dự án của tôi có bắt buộc phải cập nhật thông tin lên đó hay không, đặc biệt là khi dự án có một số phần nhạy cảm, cần bảo mật.”
Giám sát hoạt động Đoàn thanh tra
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở TP.HCM. Hiện tại, công ty tôi đang có một đoàn thanh tra về thuế. Tôi thấy một vài thành viên trong đoàn có thái độ không đúng mực, thậm chí có vẻ thiên vị. Tôi muốn hỏi, liệu có cơ quan nào giám sát hoạt động của đoàn thanh tra này không? Và nếu có, tôi cần làm gì để phản ánh?”
Hoạt động viễn thông trong nông nghiệp thông minh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.A, chủ trang trại ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi đang định lắp đặt hệ thống cảm biến và camera không dây để giám sát cây trồng, vật nuôi tự động. Hệ thống này sẽ truyền dữ liệu về máy chủ của tôi. Tôi băn khoăn không biết việc truyền tín hiệu không dây này có được coi là 'viễn thông' theo luật không? Nếu có thì tôi có phải xin phép gì hay có trách nhiệm gì không? Mong được tư vấn.”
Vận chuyển vật liệu nổ quân dụng
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, công ty tôi có nhận hợp đồng vận chuyển một số **vật liệu nổ quân dụng** cho một đơn vị quốc phòng. Tôi hơi lo lắng vì đây là mặt hàng đặc biệt, không biết có những quy định gì về việc vận chuyển này để đảm bảo an toàn và đúng pháp luật không ạ? Liệu có cần giấy phép gì đặc biệt không?”
Quyền và nghĩa vụ của Đại lý dịch vụ viễn thông
“Chào luật sư, tôi là chủ cửa hàng tạp hóa ở huyện Ba Vì, Hà Nội. Gần đây tôi có ký hợp đồng làm đại lý bán thẻ cào và sim số cho một nhà mạng lớn. Khách hàng của tôi hay thắc mắc về chất lượng dịch vụ hoặc phàn nàn về việc tôi không hỗ trợ họ khi có sự cố. Tôi không rõ mình có trách nhiệm đến đâu và quyền lợi của mình là gì khi làm đại lý như vậy. Có phải tôi phải chịu trách nhiệm hết mọi thứ không?”
Định kiến giới và Bình đẳng giới trong môi trường làm việc
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi cảm thấy mình và các đồng nghiệp nữ khác bị sếp và một số đồng nghiệp nam đánh giá thấp năng lực, thường xuyên giao những công việc nhẹ nhàng hoặc ít quan trọng hơn, dù chúng tôi có trình độ và kinh nghiệm tương đương, thậm chí tốt hơn. Tôi nghe nói đây là định kiến giới nhưng không rõ pháp luật có quy định gì về vấn đề này không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết
“Chào luật sư, vợ chồng tôi mới cưới được 2 năm, đang ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Cả hai đều làm công nhân. Bố mẹ chồng tôi cứ giục mãi chuyện sinh con, muốn có cháu bế sớm. Chúng tôi thì muốn đợi thêm 2-3 năm nữa để ổn định tài chính hơn, nhưng không biết có được quyền tự quyết định không hay phải nghe lời gia đình. Luật pháp có quy định gì về chuyện này không ạ?”
Ký kết Điều ước quốc tế và Thỏa thuận hợp tác doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, làm ở phòng đối ngoại của một công ty xuất nhập khẩu ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới công ty tôi có một đối tác nước ngoài muốn ký kết một thỏa thuận hợp tác lớn. Tôi nghe nói về 'ký kết điều ước quốc tế' và thấy nó có vẻ phức tạp hơn việc ký hợp đồng thông thường. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về khái niệm này và những nguyên tắc cần lưu ý khi công ty tôi tham gia vào quá trình này không?”