Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quyền sở hữu và quản lý Di vật
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.H, một người chuyên sưu tầm đồ cổ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có mua được một chiếc bình gốm cổ từ một người dân ở miền Tây, họ nói là đào được khi làm vườn. Chiếc bình này trông rất cũ và có vẻ có giá trị lịch sử. Tôi nghe nói có những quy định pháp luật về 'di vật' mà tôi không rõ lắm. Liệu chiếc bình này có được coi là di vật không? Và nếu là di vật thì quyền sở hữu của tôi đối với nó sẽ như thế nào? Tôi có được tự do mua bán, trao đổi không?”
Xác định yếu tố xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Quận Hà Đông, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một xưởng khác ở khu vực lân cận đang sản xuất và bán ra thị trường các sản phẩm có kiểu dáng công nghiệp giống hệt mẫu mã tôi đã đăng ký bảo hộ. Tôi muốn kiện họ nhưng không biết phải bắt đầu từ đâu, cụ thể là làm sao để xác định được những "yếu tố xâm phạm" trong sản phẩm của họ để làm bằng chứng?”
Xác định giá trị pháp lý của bản sao giấy tờ trong hoạt động doanh nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Sắp tới tôi muốn mở rộng kinh doanh nên cần làm thêm một số giấy phép. Khi nộp hồ sơ, cơ quan chức năng yêu cầu tôi nộp 'bản sao' của nhiều loại giấy tờ như Giấy phép kinh doanh cũ, căn cước công dân, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tôi không rõ 'bản sao' ở đây có phải chỉ là bản photocopy bình thường không, hay phải là bản sao công chứng, chứng thực? Tôi muốn tiết kiệm chi phí nên nếu chỉ cần photocopy thì tốt quá, nhưng sợ không đúng quy định lại mất công đi lại.”
Khái niệm và quy định về Phát triển nhà ở
“Chào chuyên gia, tôi là Anh Hùng ở TP.HCM. Tôi có một căn nhà cấp 4 đang muốn xây thêm 2 tầng nữa để cho thuê kiếm thêm thu nhập. Tôi không rõ việc này có được coi là 'phát triển nhà ở' theo luật không và liệu tôi có cần phải xin giấy phép hay làm thủ tục gì đặc biệt không?”
Nợ tồn đọng trong doanh nghiệp nhà nước
“Chào chuyên gia, tôi là quản lý tài chính ở một công ty nhà nước tại Hải Phòng. Hiện tại, công ty tôi đang đau đầu vì có nhiều khoản phải thu từ khách hàng đã quá hạn rất lâu, dù đã gửi nhiều công văn nhắc nhở nhưng vẫn chưa thu được. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng có một số khoản nợ phải trả cho nhà cung cấp cũng bị quá hạn do dòng tiền đang gặp khó khăn. Tôi nghe nói về 'nợ tồn đọng' nhưng không rõ chính xác nó là gì và công ty tôi cần làm gì với những khoản nợ này theo quy định pháp luật?”
Địa chỉ điện tử và quy định chống thư rác
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, địa chỉ email của cửa hàng tôi liên tục nhận được các tin nhắn quảng cáo không mong muốn, thậm chí có cả tin nhắn lừa đảo. Tôi muốn hỏi, địa chỉ email của tôi có được coi là 'địa chỉ điện tử' theo luật không và có quy định nào bảo vệ tôi khỏi thư rác này không?”
Đề xuất chương trình, dự án sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc Sở Giao thông Vận tải ở một tỉnh miền núi. Tỉnh chúng tôi đang rất cần xây dựng một cây cầu mới để kết nối các xã vùng sâu, vùng xa, tạo điều kiện phát triển kinh tế. Tôi nghe nói có thể xin vốn ODA hoặc vốn vay ưu đãi nước ngoài. Vậy, theo Luật Đầu tư công 2024 mới, chúng tôi cần chuẩn bị một cái 'Đề xuất chương trình, dự án sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài' như thế nào để được cấp trên phê duyệt?”
Vai trò của Văn thư cơ quan trong công tác văn thư
“Chào luật sư, em mới vào làm hành chính cho một công ty ở Quận 1, TP.HCM. Sếp giao em phụ trách công tác văn thư mà em chưa rõ lắm về 'Văn thư cơ quan' là gì, có phải là một bộ phận riêng biệt không hay chỉ là tên gọi chung cho công việc thôi? Em cần biết rõ để tổ chức công việc cho đúng quy định.”
Quy định về nghĩa vụ và quản lý mã, số viễn thông của doanh nghiệp
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ gia dụng ở Quận 1, TP.HCM. Cửa hàng tôi đang dùng một đầu số hotline đẹp để khách hàng dễ nhớ. Gần đây, tôi nghe nói có quy định mới về việc báo cáo và nộp phí sử dụng mã số viễn thông. Tôi lo lắng không biết mình có phải thực hiện các nghĩa vụ này không và nếu không thực hiện thì có bị thu hồi số không?”
Quyền và nghĩa vụ về sức khỏe sinh sản
“Chị Hằng ở huyện Ba Vì, Hà Nội, là công nhân may, vừa kết hôn được 6 tháng. Chị và chồng đang băn khoăn về việc khi nào nên có con và làm thế nào để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cho cả mẹ và bé. Chị nghe nói có nhiều dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản nhưng không biết mình có quyền được tiếp cận những dịch vụ đó không và cần lưu ý gì.”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Tôi là chị H.T.L, ở quận Đống Đa, Hà Nội. Vợ chồng tôi đang phân vân có nên sinh thêm con thứ hai hay không. Gần đây tôi có nghe nói về chính sách duy trì 'mức sinh thay thế' của Nhà nước. Không biết chính sách này cụ thể là gì và có ảnh hưởng gì đến quyết định sinh con của gia đình tôi không?”
Nghi lễ đối ngoại dành cho Trưởng cơ quan đại diện lãnh sự
“Tôi là cán bộ đối ngoại ở Sở Ngoại vụ TP. Đà Nẵng. Sắp tới, thành phố có kế hoạch tổ chức một buổi tiếp đón quan trọng với các đại diện nước ngoài. Tôi đang băn khoăn về việc xếp đặt nghi lễ cho Trưởng cơ quan đại diện lãnh sự của một số nước, không biết họ được đối xử như thế nào theo quy định pháp luật Việt Nam. Liệu có sự khác biệt nào so với các đại diện ngoại giao khác không?”
Quy định pháp luật về hoạt độ phóng xạ và công việc bức xạ
“Chị H. ở TP.HCM đang làm việc tại một cơ sở y tế sử dụng thiết bị X-quang. Gần đây, chị nghe nói về khái niệm **hoạt độ phóng xạ** và lo lắng không biết liệu công việc của mình có liên quan đến việc đánh giá hay kiểm soát đại lượng này không, cũng như liệu có quy định pháp luật nào điều chỉnh vấn đề này để đảm bảo an toàn cho người lao động và bệnh nhân hay không.”
Thẩm định trong lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Công ty tôi đang nộp hồ sơ tham gia một dự án đầu tư công lớn. Tôi thấy trong quy trình có bước "thẩm định" hồ sơ. Tôi không rõ chính xác bước này là gì, họ sẽ kiểm tra những gì và ảnh hưởng thế nào đến cơ hội trúng thầu của công ty tôi. Liệu có cách nào để hồ sơ của tôi được thẩm định tốt hơn không?”
Luồng hàng hải chuyên dùng và điều kiện cung cấp dịch vụ
“Công ty tôi ở Hải Phòng đang vận hành một cảng chuyên dùng và chúng tôi đã đầu tư xây dựng một **luồng hàng hải chuyên dùng** để phục vụ riêng cho hoạt động của cảng. Hiện tại, chúng tôi đang muốn tìm hiểu xem liệu công ty có thể tự cung cấp các dịch vụ điều tiết, đảm bảo an toàn hàng hải trong luồng này hay không, và cần những điều kiện gì để làm được điều đó. Pháp luật có quy định cụ thể về việc này không?”
Giấy phép xuống tàu tại cửa khẩu cảng
“Tôi là phóng viên ở Hải Phòng, đang muốn phỏng vấn một thuyền trưởng người nước ngoài trên con tàu đang neo đậu tại cảng. Tôi nghe nói cần có giấy phép gì đó mới được lên tàu. Vậy tôi phải xin loại giấy phép nào và thủ tục ra sao để có thể thực hiện công việc của mình?”
Quản lý và Khai thác Nước Dưới Đất
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một xưởng sản xuất gạch ở Hưng Yên. Hiện tại, tôi đang muốn khoan giếng để lấy nước ngầm phục vụ sản xuất vì nước máy đắt quá. Tôi nghe nói nước ngầm là tài nguyên quốc gia, không biết tôi có phải xin phép hay đóng thuế gì không? Quy định pháp luật về nước dưới đất này như thế nào ạ?”
Quyền kiến nghị của Tổ chức
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ tịch một hội nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang. Gần đây, hội chúng tôi có một số vướng mắc về thủ tục hành chính liên quan đến cấp phép sản xuất nông nghiệp. Chúng tôi muốn gửi kiến nghị lên cơ quan nhà nước nhưng không rõ liệu hội của chúng tôi có được coi là 'tổ chức' theo quy định để thực hiện quyền này không, và liệu kiến nghị của chúng tôi có được tiếp nhận không?”
Xác định người nộp đơn trong sở hữu công nghiệp
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi muốn đăng ký bảo hộ nhãn hiệu cho sản phẩm của mình nhưng không rõ 'người nộp đơn' là ai và cần những điều kiện gì. Hơn nữa, nếu sau này nhãn hiệu của tôi bị làm giả, tôi có thể tự mình nộp đơn yêu cầu xử lý vi phạm không?”
Quy định về nút giao khác mức đường cao tốc
“Gia đình tôi sống ở ngoại ô thành phố Đà Nẵng, gần khu vực đang được quy hoạch mở rộng. Gần đây, tôi nghe nói có dự án xây dựng một **nút giao khác mức** để kết nối đường cao tốc với các tuyến đường địa phương. Tôi không rõ việc xây dựng này có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của người dân xung quanh không và quy định pháp luật về việc xây dựng các nút giao này như thế nào?”
Cán cân thanh toán quốc tế và quản lý ngoại hối
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh Hùng, chủ một doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy tỷ giá ngoại tệ biến động khá nhiều, làm ảnh hưởng đến chi phí nhập hàng. Tôi nghe nói về 'cán cân thanh toán quốc tế' và không rõ liệu tình hình này có liên quan gì đến chính sách quản lý ngoại hối của Nhà nước và có tác động thế nào đến hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của tôi không?”
Quyền và thủ tục làm căn cước cho người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch
“Chào luật sư, tôi tên là Hùng, sống ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi đã ở Việt Nam từ lâu nhưng chưa bao giờ có giấy tờ tùy thân. Nay tôi muốn làm căn cước để tiện đi lại, làm việc nhưng không biết liệu tôi có được không và cần những thủ tục gì.”
Quy định pháp luật về kinh doanh vật liệu nổ công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp khai thác đá ở huyện Quỳ Hợp, Nghệ An. Gần đây, tôi đang tìm hiểu để mở rộng thêm mảng mua bán vật liệu nổ công nghiệp để phục vụ cho hoạt động của mình và cung cấp cho các mỏ lân cận. Tôi không rõ việc này có những quy định gì đặc biệt không, và liệu doanh nghiệp của tôi có đủ điều kiện để làm không? Tôi nghe nói phải có giấy phép rất phức tạp.”
Quy định về Bộ hồ sơ điện tử trong các dự án năng lượng
“Chào chuyên gia, tôi là kỹ sư dự án ở một công ty dầu khí tại Vũng Tàu. Công ty tôi đang chuẩn bị nộp hồ sơ đề xuất cho một dự án điều tra cơ bản dầu khí. Tôi nghe nói giờ có thể nộp **bộ hồ sơ điện tử** nhưng không rõ cần chuẩn bị những gì, đặc biệt là các tài liệu nhạy cảm thì xử lý thế nào, và liệu hồ sơ điện tử có phải đầy đủ như hồ sơ giấy không?”