Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Định nghĩa Khách hàng trong hoạt động tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có vay một khoản tiền từ ngân hàng để mở rộng kinh doanh, nhưng do tình hình khó khăn nên việc trả nợ đang gặp chút trục trặc. Ngân hàng vừa thông báo họ sẽ trích lập dự phòng rủi ro cho khoản vay của tôi. Tôi không hiểu rõ "khách hàng" trong trường hợp này được định nghĩa thế nào theo luật, và việc này ảnh hưởng đến tôi ra sao?”
Kỳ tính thuế và các khoản chi được trừ trong hoạt động kinh doanh
“Tôi là Anh P.V.K, chủ một doanh nghiệp nhập khẩu hàng hóa tại TP.HCM. Gần đây tôi gặp khó khăn trong việc xác định rõ các kỳ tính thuế cho các loại thuế mà doanh nghiệp tôi phải nộp, đặc biệt là thuế nhập khẩu và thuế thu nhập doanh nghiệp. Tôi cũng muốn biết những khoản chi phí nào của công ty tôi được phép trừ khi tính thuế để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế.”
Hoạt động bán lẻ điện
“Chào luật sư, tôi có một quán cà phê nhỏ ở quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói về việc có thể mua điện từ nhiều đơn vị khác nhau chứ không chỉ EVN. Tôi không rõ 'bán lẻ điện' là gì và liệu quán của tôi có thể lựa chọn nhà cung cấp điện khác để có giá tốt hơn không? Hay tôi vẫn phải mua theo giá nhà nước?”
Nâng cao năng lực xã hội cho người cao tuổi
“Chào luật sư, tôi là cô Lan, năm nay đã 68 tuổi, về hưu được mấy năm rồi. Tôi ở quận 3, TP.HCM. Từ khi nghỉ dạy, tôi thấy mình ít giao tiếp hơn, nhiều lúc cũng muốn tham gia các hoạt động cộng đồng nhưng không biết bắt đầu từ đâu. Tôi nghe nói có khái niệm 'năng lực xã hội của người cao tuổi', không biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ chúng tôi duy trì và phát huy năng lực này không?”
Tổ chức và hoạt động của quỹ không vì mục tiêu lợi nhuận
“Chào luật sư, tôi là một giáo viên về hưu ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đang ấp ủ dự định thành lập một quỹ để giúp đỡ các em học sinh nghèo hiếu học. Tôi có nghe nói quỹ phải hoạt động 'không vì mục tiêu lợi nhuận', nhưng tôi thắc mắc nếu quỹ nhận được tiền đóng góp hoặc có các hoạt động gây quỹ sinh lời thì số tiền đó sẽ được sử dụng như thế nào? Liệu có được chia cho những người sáng lập không?”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Tuần trước, một máy cắt kim loại cũ của xưởng tôi bị hỏng đột ngột trong lúc hoạt động, làm văng mảnh kim loại suýt trúng một công nhân. May mắn là không ai bị thương nặng, nhưng máy thì hư hỏng nặng. Tôi lo lắng không biết sự việc này có bị coi là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động' không và tôi phải làm gì để tránh bị phạt?”
Đăng ký tàu biển không thời hạn tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện Bình Đại, Bến Tre. Tôi vừa mua lại một chiếc tàu cá lớn từ một người quen để mở rộng đội tàu của mình. Tôi nghe nói có nhiều loại đăng ký tàu biển, nhưng tôi muốn đăng ký kiểu nào mà tàu của tôi được hoạt động lâu dài, ổn định nhất mà không phải lo gia hạn thường xuyên. Không biết trường hợp của tôi có thể đăng ký **tàu biển không thời hạn** được không và cần chuẩn bị những gì?”
Quy định về Khu chuyển tải hàng hóa, hành khách
“Chào chuyên gia, tôi là thuyền trưởng của một tàu vận tải nhỏ thường xuyên hoạt động ở khu vực Hải Phòng. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'khu chuyển tải' khi cần chuyển hàng hóa hoặc hành khách giữa các tàu lớn và tàu nhỏ. Tôi muốn hỏi khu chuyển tải là gì và khi hoạt động ở đó thì có cần xin phép hay tuân thủ quy định gì đặc biệt không ạ?”
Trao đổi học thuật của công dân Việt Nam ở nước ngoài
“Chị H.T.L là giảng viên ở một trường đại học tại Hà Nội. Chị sắp tới có cơ hội tham gia một hội nghị khoa học quốc tế ở Nhật Bản trong 2 tuần để trình bày nghiên cứu và trao đổi chuyên môn. Chị nghe nói có quy định về "trao đổi học thuật" khi ra nước ngoài mà chị không rõ lắm. Chị muốn biết hoạt động của chị có được xem là "trao đổi học thuật" theo luật không và chị cần lưu ý gì về mặt pháp lý để chuyến đi được thuận lợi?”
Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) trong ứng phó biến đổi khí hậu
“Tôi là chủ một nhà máy sản xuất gạch ở Bình Dương. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về việc Việt Nam có những cam kết về khí hậu, trong đó có 'Đóng góp do quốc gia tự quyết định'. Tôi không rõ những cam kết này có ảnh hưởng gì đến hoạt động sản xuất của nhà máy tôi không, đặc biệt là về việc phát thải khí nhà kính?”
Thiết kế cơ sở trong hoạt động xây dựng
“Chào luật sư, tôi đang chuẩn bị xây một nhà xưởng nhỏ ở Huyện Nhà Bè, TP.HCM. Bên thiết kế gửi tôi danh mục hồ sơ có mục 'thiết kế cơ sở' mà tôi chưa rõ lắm. Luật sư cho tôi hỏi, 'thiết kế cơ sở' là gì và nó quan trọng như thế nào trong quá trình xin phép xây dựng và triển khai dự án?”
Xã hội hóa hoạt động thăm dò, khai quật khảo cổ
“Chào luật sư, tôi là ông T.V.H, chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hội An, Quảng Nam. Vừa rồi, trong lúc cải tạo đất để xây dựng homestay, công nhân của tôi có phát hiện một số mảnh gốm cổ. Tôi rất đam mê lịch sử và muốn đóng góp vào việc bảo tồn, thậm chí là tài trợ cho việc khai quật khu vực này một cách bài bản. Không biết pháp luật có cho phép cá nhân, doanh nghiệp như chúng tôi tham gia vào hoạt động **thăm dò, khai quật khảo cổ** hay không, và nếu có thì cần làm những thủ tục gì?”
Trách nhiệm của Người bảo lãnh trong hoạt động quá cảnh hải quan
“Chào luật sư, công ty em là công ty logistics nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới, có một khách hàng muốn nhờ bên em đứng ra làm **người bảo lãnh** cho lô hàng quá cảnh của họ qua Việt Nam. Em nghe nói cái này liên quan đến thuế má hải quan mà lo quá. Luật sư cho em hỏi, nếu công ty em nhận làm người bảo lãnh thì sẽ phải chịu những trách nhiệm gì, rủi ro ra sao ạ? Liệu có phải thanh toán thay các khoản thuế nếu có vấn đề không?”
Xác định Cơ quan chủ quản trong hoạt động quốc phòng, an ninh
“Tôi là anh Hùng, làm bên công ty vận tải ở Hải Phòng. Sắp tới bên tôi có hợp đồng vận chuyển một lô hàng quân sự ra nước ngoài cho Bộ Quốc phòng. Tôi đang thắc mắc không biết 'cơ quan chủ quản' trong trường hợp này là đơn vị nào để liên hệ làm thủ tục xuất cảnh cho cán bộ đi kèm hàng hóa. Liệu có phải là Cục Vận tải hay một đơn vị khác thuộc Bộ Quốc phòng không?”
Hoạt động của thị trường điện giao ngay trong cơ chế mua bán điện trực tiếp
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, chủ một nhà máy sản xuất đồ gỗ ở Bình Dương. Gần đây, tôi có tìm hiểu về cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) để giảm chi phí điện cho nhà máy. Trong các tài liệu, tôi thấy nhắc nhiều đến 'thị trường điện giao ngay'. Luật sư có thể giải thích rõ hơn thị trường này là gì và nó có liên quan thế nào đến việc mua bán điện trực tiếp của doanh nghiệp chúng tôi theo Nghị định 80/2024/NĐ-CP không ạ?”
Quy hoạch có tính chất kỹ thuật, chuyên ngành trong hệ thống quy hoạch quốc gia
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Thuận An, Bình Dương. Hiện tôi đang muốn mở rộng nhà xưởng và có nghe nói về các loại 'quy hoạch có tính chất kỹ thuật, chuyên ngành'. Tôi không rõ quy hoạch cho khu công nghiệp nơi xưởng tôi đang hoạt động, hoặc quy hoạch về hệ thống xử lý nước thải của riêng ngành tôi, có phải là loại quy hoạch này không? Và nếu có thì nó liên quan gì đến quy hoạch chung của tỉnh hay không? Tôi cần phải tìm hiểu những gì để đảm bảo việc mở rộng đúng pháp luật?”
Người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Mai, đang ở Quận 10, TP.HCM. Tôi có bằng bác sĩ nha khoa và đang ấp ủ dự định mở một phòng khám nha khoa riêng. Tôi nghe nói để phòng khám hoạt động hợp pháp thì phải có một "người chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật". Tôi không rõ vai trò này cụ thể là gì, tiêu chuẩn ra sao và trách nhiệm của họ đến mức nào. Liệu tôi có thể tự mình đảm nhận vị trí này cho phòng khám của mình được không, hay tôi cần phải thuê một người khác?”
Môi giới tiền tệ trong hoạt động ngân hàng
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe một số đối tác ngân hàng nhắc đến dịch vụ 'môi giới tiền tệ' khi họ trao đổi về việc tìm nguồn vốn hoặc sắp xếp các giao dịch liên ngân hàng. Tôi không hiểu rõ lắm dịch vụ này là gì, ai được phép thực hiện và nó có liên quan gì đến các hoạt động tài chính mà doanh nghiệp chúng tôi có thể cần không? Liệu doanh nghiệp của tôi có thể sử dụng dịch vụ này không?”
Quy định pháp luật về ụ nổi trong hoạt động sửa chữa tàu thuyền
“Chào luật sư, tôi đang có ý định đầu tư một cái ụ nổi để phục vụ việc sửa chữa tàu thuyền nhỏ tại xưởng của tôi ở Hải Phòng. Tôi nghe nói có nhiều quy định về giao thông đường thủy nội địa, nhưng không biết cái ụ nổi của tôi có thuộc diện phải đăng ký hay chịu sự quản lý đặc biệt nào không, nhất là khi nó không tự di chuyển được. Mong luật sư tư vấn giúp tôi cần tìm hiểu những văn bản pháp luật nào ạ.”
Nhà thầu trong nước trong hoạt động đấu thầu
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn tham gia đấu thầu một dự án xây dựng công trình dân dụng cho nhà nước. Tôi đang thắc mắc không biết công ty mình có được coi là **nhà thầu trong nước** hay không và liệu có cần đáp ứng điều kiện gì đặc biệt để tham gia không? Công ty tôi thành lập ở Việt Nam, giám đốc là người Việt Nam.”
Hoạt động phát hành xuất bản phẩm
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một nhà sách nhỏ ở quận Ba Đình, Hà Nội. Gần đây, tôi có một tác giả địa phương muốn nhờ tôi giúp **phát hành** cuốn sách tự xuất bản của họ. Tôi hiểu **phát hành** là đưa sách đến người đọc, nhưng tôi không rõ về các quy định pháp luật liên quan đến việc này, đặc biệt là các thủ tục cần thiết để đảm bảo tôi không vi phạm pháp luật. Liệu có rủi ro gì không và tôi cần lưu ý những gì?”
Điểm thu phí đường bộ điện tử
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải thường xuyên chạy tuyến Long An - TP.HCM. Gần đây, tôi thấy ở các trạm thu phí đường bộ có thêm các thiết bị mới mà không cần dừng xe để trả tiền mặt nữa. Tôi không rõ chính xác 'Điểm thu' này là gì, hoạt động ra sao và liệu có cần lưu ý gì khi đi qua không. Mong luật sư giải thích giúp tôi.”
Luồng vào khu tránh trú bão trong hoạt động thủy sản
“Tôi là anh Hùng, ngư dân ở Quảng Ngãi. Mấy hôm nay bão lớn, tôi muốn đưa tàu vào khu tránh trú bão nhưng không biết luồng vào có được quy định rõ ràng không. Liệu có phải chỉ đi theo một đường nhất định hay có thể linh hoạt? Tôi sợ đi sai luồng sẽ gặp rủi ro hoặc vi phạm quy định.”
Hoạt động phát triển rừng và các quy định liên quan
“Chào chuyên gia, tôi là Hùng, ở huyện Lâm Hà, Lâm Đồng. Gia đình tôi có một mảnh đất trước đây là rừng nhưng giờ đã bị thoái hóa nặng, cây cối còi cọc. Tôi đang có ý định đầu tư trồng lại rừng, cải tạo đất để phục hồi lại hệ sinh thái. Tôi muốn hỏi, liệu hoạt động của tôi có được xem là **phát triển rừng** theo quy định pháp luật không, để tôi có thể tìm hiểu các chính sách hỗ trợ từ nhà nước?”