Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Khái niệm và điều kiện của Nhà đầu tư
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội chuyên về sản xuất thủ công mỹ nghệ. Gần đây, tôi muốn mở rộng hoạt động kinh doanh, có thể tham gia vào một số dự án lớn hơn, ví dụ như phát triển khu du lịch sinh thái hoặc xây dựng nhà xưởng quy mô. Tôi không rõ liệu doanh nghiệp nhỏ của tôi có được coi là một 'nhà đầu tư' theo quy định pháp luật để có thể tham gia các dự án đó không, và cần những điều kiện gì?”
Quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu nhà chung cư đối với chỗ để xe
“Chào chuyên gia, tôi là Chị M.T.T ở Quận 7, TP.HCM, hiện đang là nhân viên văn phòng, 38 tuổi. Tôi là chủ căn hộ chung cư và gần đây ban quản lý chung cư thông báo sẽ thu phí chỗ đậu xe ô tô dưới hầm với mức giá mới rất cao, và nói rằng chỗ đậu xe này thuộc sở hữu riêng của chủ đầu tư. Tôi thắc mắc liệu chủ đầu tư có quyền làm vậy không, và chủ sở hữu nhà chung cư như tôi có quyền gì đối với chỗ đậu xe này không?”
Giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện
“Tôi là quản lý vận hành tại một nhà máy điện ở tỉnh Đồng Nai. Gần đây, chúng tôi thấy có khoản phí 'giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện' trong các hóa đơn. Tôi muốn biết chính xác khoản phí này là gì, ai quy định và nhà máy của chúng tôi có quyền lợi hay nghĩa vụ gì liên quan đến nó không?”
Trách nhiệm của Bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, cán bộ địa chính ở huyện Mộc Châu, Sơn La. Vừa rồi có đoàn công tác từ trung ương về khảo sát đất để xây dựng thêm kho dự trữ quốc gia, họ bảo là của 'bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia'. Tôi nghe mà không rõ là cụ thể là bộ nào, ngành nào sẽ làm việc trực tiếp với địa phương mình để quy hoạch, giải phóng mặt bằng. Liệu có phải là Bộ Tài chính hay Bộ Kế hoạch và Đầu tư không? Tôi cần biết để còn chuẩn bị hồ sơ, thủ tục cho đúng.”
Chất lượng sản phẩm, hàng hóa theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng thời trang nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi có nhập một lô hàng quần áo từ một nhà cung cấp mới, nhưng khi nhận hàng thì chất lượng không như mong đợi chút nào. Vải thì mỏng, đường may cẩu thả, giặt thử thì phai màu ngay. Tôi muốn biết theo luật thì "chất lượng sản phẩm, hàng hóa" được định nghĩa như thế nào để tôi có cơ sở làm việc lại với nhà cung cấp ạ?”
Hạn chế cấp tín dụng tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tín dụng ở một ngân hàng thành viên mới thành lập tại Trung tâm Tài chính Quốc tế ở TP.HCM. Sắp tới, có một đồng nghiệp trong phòng tín dụng của tôi muốn vay tiền để mua nhà, và một công ty mà thành viên Hội đồng quản trị của ngân hàng chúng tôi có sở hữu 15% vốn cũng đang nộp hồ sơ vay. Tôi không rõ liệu ngân hàng mình có được phép cấp tín dụng cho các trường hợp này không, và nếu được thì có giới hạn gì không? Mong được tư vấn ạ.”
Vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe nói về việc tỉnh tôi đang xin cấp 'vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương' để xây dựng một số tuyến đường nông thôn mới. Tôi không hiểu rõ lắm về loại vốn này là gì và liệu doanh nghiệp của tôi có cơ hội tham gia vào các dự án được tài trợ từ nguồn vốn này không? Liệu có quy định cụ thể nào về cách thức phân bổ và sử dụng không?”
Quy định về thanh sát cơ sở hóa chất
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cơ sở sản xuất hóa chất công nghiệp ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, chúng tôi nhận được thông báo về một đợt 'thanh sát' sắp tới từ cơ quan chức năng liên quan đến các hóa chất mà chúng tôi đang sử dụng. Tôi không rõ 'thanh sát' này cụ thể là gì, họ sẽ kiểm tra những gì và trách nhiệm của cơ sở chúng tôi là gì để chuẩn bị cho đợt kiểm tra này. Liệu có phải là kiểm tra định kỳ hay có vấn đề gì không?”
Ý nghĩa của lưu lượng lũ thiết kế trong quản lý đê điều
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện A, tỉnh B. Vừa rồi có nghe mấy cán bộ xã nói về 'lưu lượng lũ thiết kế' khi bàn về việc nâng cấp đê sông. Tôi không hiểu rõ cái này là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc bảo vệ ruộng vườn, nhà cửa của chúng tôi khỏi lũ lụt. Luật sư giải thích giúp tôi với ạ.”
Hệ thống truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa
“Chị Lan, chủ một cửa hàng bán nông sản sạch ở Quận 3, TP.HCM, đang rất lo lắng. Gần đây, khách hàng của chị hỏi nhiều về nguồn gốc rau củ quả, muốn biết rõ từ khâu trồng trọt đến thu hoạch. Chị nghe nói có cái 'hệ thống truy xuất nguồn gốc' gì đó mà nhà nước yêu cầu, không biết cửa hàng nhỏ như chị có phải áp dụng không và nó có phức tạp lắm không?”
Đội dân phòng và trách nhiệm của công dân
“Chào luật sư, tôi là một người dân mới chuyển về sinh sống tại phường An Khánh, thành phố Thủ Đức. Gần đây, tổ trưởng tổ dân phố có thông báo về việc thành lập Đội dân phòng tại khu vực và kêu gọi các nam công dân đủ tuổi tham gia. Tôi muốn hỏi Đội dân phòng là gì, có vai trò và trách nhiệm như thế nào theo quy định pháp luật, và việc tham gia có bắt buộc không ạ? Tôi làm việc văn phòng, cũng khá bận rộn nên muốn tìm hiểu kỹ hơn.”
Quy định về đoàn lai và bằng thuyền trưởng trong giao thông đường thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Cần Thơ, chuyên chở hàng hóa bằng đường thủy. Hiện tại, tôi đang có một đoàn lai với tổng trọng tải toàn phần khoảng 350 tấn. Tôi nghe nói có quy định về bằng thuyền trưởng cho từng loại đoàn lai, vậy với đoàn lai của tôi thì cần bằng hạng mấy? Sắp tới tôi muốn mở rộng lên khoảng 600 tấn thì có cần đổi bằng không?”
Quy định về xây dựng, phát triển phần mềm khi có vốn ngân sách nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là lập trình viên phần mềm ở Đà Nẵng. Hiện tại, tôi đang phát triển một phần mềm kế toán chuyên biệt cho các doanh nghiệp nhỏ. Tôi nghe nói nếu muốn bán phần mềm cho các cơ quan nhà nước thì phải tuân thủ nhiều quy định phức tạp. Vậy phần mềm của tôi có thuộc diện "xây dựng, phát triển phần mềm" mà các quy định về vốn ngân sách nhà nước áp dụng không, và tôi cần lưu ý gì?”
Điện tự sản xuất, tự tiêu thụ
“Chị Hạnh ở Quận 7, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Xưởng của chị dùng khá nhiều điện nên hóa đơn hàng tháng rất cao. Chị đang tính lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để tự dùng cho xưởng, nhưng không biết việc này có được pháp luật cho phép không và có cần xin giấy phép gì đặc biệt không?”
Trữ lượng khoáng sản và quản lý nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một mỏ đá nhỏ ở huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Gần đây, tôi đang làm hồ sơ xin gia hạn giấy phép khai thác và cần phải báo cáo lại về trữ lượng khoáng sản còn lại của mỏ. Tôi không chắc chắn lắm về khái niệm này được quy định thế nào và cơ quan nào sẽ phê duyệt. Liệu mỏ của tôi có đủ điều kiện để gia hạn không nếu trữ lượng còn lại không nhiều?”
Giải quyết tranh chấp về quyền công đoàn
“Tôi là công nhân sản xuất tại một công ty ở Hà Nội. Gần đây, tôi cùng một số đồng nghiệp muốn thành lập công đoàn cơ sở để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng phía công ty lại tỏ thái độ không hợp tác, thậm chí còn tìm cách gây khó dễ. Tôi muốn hỏi, trường hợp của chúng tôi có được coi là tranh chấp về quyền công đoàn không và chúng tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất và bảo vệ môi trường
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất gạch không nung ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, tôi đang tìm hiểu về các công nghệ mới để giảm thiểu ô nhiễm và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tôi nghe nói có các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp ứng dụng 'công nghệ cao' nhưng không rõ định nghĩa chính xác là gì và liệu xưởng của tôi có đủ điều kiện không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Già hóa dân số và các biện pháp thích ứng theo quy định pháp luật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ phường ở Quận 1, TP.HCM. Phường tôi đang có tỷ lệ người cao tuổi tăng nhanh, nhiều người trên 60 tuổi đã chiếm hơn 12% dân số rồi. Tôi đang lo lắng về việc phường mình sẽ phải đối mặt với những thách thức gì và cần có những biện pháp gì để chuẩn bị cho tình hình này theo quy định của pháp luật. Mong được tư vấn ạ.”
Quy định pháp luật về xe đạp máy và xử phạt vi phạm giao thông
“Cháu là sinh viên ở Hà Nội, đang đi học bằng xe đạp điện. Hôm trước, cháu bị công an dừng xe vì đi vào đường ngược chiều ở quận Đống Đa. Chú công an bảo xe đạp điện của cháu cũng là "xe đạp máy" và bị phạt như xe máy. Cháu thắc mắc không biết xe đạp điện có phải là xe đạp máy không và mức phạt có đúng như chú công an nói không ạ?”
Nguồn nước sinh hoạt và trách nhiệm bảo vệ môi trường
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở Hải Phòng, có một trang trại chăn nuôi heo nhỏ. Gần đây, tôi rất lo lắng vì thấy nước giếng sinh hoạt của gia đình và hàng xóm có vẻ không được trong như trước, sợ bị ô nhiễm từ chất thải chăn nuôi. Liệu có quy định nào về việc này không, và tôi phải làm gì để đảm bảo an toàn nguồn nước?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cô H.T.H, 70 tuổi, sống ở TP. Đà Nẵng. Tôi là giáo viên về hưu, vẫn muốn tham gia các hoạt động ở tổ dân phố nhưng đôi khi cảm thấy mình không được lắng nghe, hoặc có những bất đồng nhỏ với hàng xóm. Tôi muốn hỏi liệu pháp luật có quy định gì để đảm bảo người cao tuổi như chúng tôi vẫn có thể đóng góp và duy trì các mối quan hệ xã hội một cách ổn định không?”
Chính sách khuyến khích duy trì mức sinh thay thế
“Chào luật sư, vợ chồng em mới cưới nhau được 2 năm, đang ở TP.HCM. Em làm nhân viên văn phòng, chồng em làm IT. Tụi em đang tính sinh con đầu lòng nhưng cũng lo lắng về chi phí nuôi dạy. Em nghe nói nhà nước có chính sách khuyến khích sinh con để duy trì "mức sinh thay thế" gì đó. Luật sư cho em hỏi cụ thể là có những hỗ trợ gì cho vợ chồng em nếu sinh con ở thành phố lớn như TP.HCM không ạ, đặc biệt là nếu tụi em muốn sinh đủ 2 con?”
Quản lý và khai thác khoáng sản đá ốp lát
“Tôi là chủ một xưởng chế biến đá ở Hòa Vang, Đà Nẵng, chuyên khai thác và gia công các loại đá granite, đá hoa để ốp lát. Gần đây, tôi nghe nói có nhiều quy định mới về việc phân loại và quản lý khoáng sản. Tôi muốn hỏi liệu những loại đá tôi đang làm có được xem là 'khoáng sản đá ốp lát' theo quy định pháp luật không và có rủi ro pháp lý nào nếu tôi không tuân thủ không?”
Quản lý nguồn nước mặt liên quốc gia
“Tôi là nông dân ở xã Bản Phiệt, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai. Gia đình tôi có mấy hecta ruộng lúa và hoa màu ven sông Hồng. Mấy năm nay thấy mực nước sông thay đổi thất thường, có khi cạn kiệt ảnh hưởng đến vụ mùa, có khi lại dâng cao bất ngờ. Tôi biết sông Hồng chảy từ Trung Quốc về, vậy những nguồn nước như thế này thì ai sẽ quản lý, và liệu có cơ chế nào để bảo vệ quyền lợi của người dân như chúng tôi không?”