Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quyền lợi của người thụ hưởng bảo hiểm xã hội
“Chào luật sư, tôi là Hạnh, 32 tuổi, đang làm công nhân may ở Hà Nội. Tôi có tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) nhưng nghe nói về 'người thụ hưởng' mà không rõ lắm. Tôi muốn hỏi nếu tôi tham gia BHXH đầy đủ thì sau này con cái tôi có được hưởng gì không, hoặc nếu không may tôi mất sớm thì gia đình tôi có được hỗ trợ gì từ BHXH không ạ?”
Quyền thuê trong hợp đồng thuê đất
“Chị Lan ở Đồng Nai có một nhà xưởng nhỏ đang thuê đất của Nhà nước theo hình thức trả tiền thuê đất hàng năm. Hiện chị muốn mở rộng sản xuất nên cần chuyển nhượng quyền thuê đất này cho một công ty khác để thuê một khu đất lớn hơn. Chị Lan muốn biết liệu việc chuyển nhượng này có được pháp luật cho phép không và công ty nhận chuyển nhượng có được hưởng các quyền lợi tương tự chị không?”
Tố cáo hành vi vi phạm khi Công an thực hiện nhiệm vụ, công vụ
“Tôi là chị Lan, chủ một cửa hàng tạp hóa ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Hôm trước, khi một chiến sĩ công an đến kiểm tra hành chính, anh ấy có thái độ không đúng mực và gây khó dễ, làm ảnh hưởng đến việc buôn bán của tôi. Tôi muốn biết, hành vi này của chiến sĩ công an có được coi là đang 'thực hiện nhiệm vụ, công vụ' không và tôi có thể tố cáo hành vi đó ở đâu để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Hành vi vụ lợi của cán bộ trong giải quyết thủ tục hành chính đất đai
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi đang làm thủ tục cấp sổ đỏ cho mảnh đất của gia đình, nhưng cán bộ địa chính cứ gây khó dễ, đòi hỏi những khoản phí không rõ ràng. Tôi nghe nói đây là hành vi 'vụ lợi'. Liệu có đúng không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình? Tôi nghi ngờ cán bộ này đang lợi dụng chức vụ để trục lợi cá nhân.”
Quy định về thuê mua nhà, công trình xây dựng
“Chào chuyên gia, vợ chồng tôi đang sống và làm việc ở Hà Nội. Chúng tôi có tích góp được một khoản nhưng chưa đủ để mua đứt một căn nhà ưng ý. Gần đây, tôi nghe nói về hình thức 'thuê mua nhà' và thấy khá phù hợp với tình hình tài chính của mình. Chuyên gia cho tôi hỏi, hình thức thuê mua nhà, công trình xây dựng này là gì và bên cho thuê mua có những nghĩa vụ nào để đảm bảo quyền lợi cho chúng tôi không ạ?”
Quản lý và quy hoạch lưu vực sông liên tỉnh
“Gia đình tôi có đất canh tác ven sông Đồng Nai, đoạn chảy qua địa phận tỉnh Đồng Nai và Bình Dương. Tôi nghe nói có quy hoạch tổng thể về tài nguyên nước cho cả lưu vực sông này. Liệu quy hoạch đó có ảnh hưởng đến việc sử dụng đất và nước của chúng tôi không, và tôi có thể tìm hiểu thông tin này ở đâu để đảm bảo quyền lợi của mình?”
Bảo hiểm tiền gửi và sự an toàn của tiền gửi ngân hàng
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Tôi có một khoản tiết kiệm kha khá trong ngân hàng để phòng thân và đầu tư mở rộng kinh doanh. Gần đây nghe nhiều tin tức về các ngân hàng, tôi lo lắng không biết tiền của mình có thực sự an toàn không, lỡ ngân hàng có vấn đề thì ai sẽ đứng ra bảo vệ quyền lợi cho người gửi tiền như tôi?”
Xác định Quyết định hành chính bị kiện và quyền khởi kiện
“Chào Tuvannhanh, tôi là Chị N.T.H, chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Mới đây, UBND phường ra một quyết định xử phạt hành chính về việc quán tôi gây ồn ào và yêu cầu tôi phải đóng cửa sau 10 giờ tối, trong khi giấy phép kinh doanh của tôi cho phép đến 12 giờ. Quyết định này ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh thu của tôi. Tôi muốn hỏi, quyết định này có phải là 'quyết định hành chính bị kiện' không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Người làm việc một phần thời gian trong cơ sở khám, chữa bệnh
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, 35 tuổi, đang làm y tá tại một phòng khám tư ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi muốn chuyển sang làm việc bán thời gian để có thêm thời gian chăm sóc con nhỏ. Phòng khám đồng ý nhưng nói tôi sẽ được xếp vào diện 'người làm việc một phần thời gian' và có thể ảnh hưởng đến một số quyền lợi. Tôi không hiểu rõ thuật ngữ này nghĩa là gì và liệu có đúng là quyền lợi của tôi sẽ bị ảnh hưởng không? Xin luật sư tư vấn giúp.”
Không gian xanh đô thị
“Chị H. ở Quận 7, TP.HCM, là một giáo viên mầm non. Chị thấy khu chung cư mới xây gần trường học của chị không có lấy một cái cây, sân chơi cho trẻ con cũng bé tí. Chị nghe nói có quy định về không gian xanh đô thị nhưng không rõ liệu khu vực của chị có được áp dụng không và làm sao để đảm bảo quyền lợi của cư dân.”
Đối tượng và quyền lợi của người yêu cầu công chứng
“Chào luật sư, tôi là chị Mai, chủ một tiệm tạp hóa ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Sắp tới tôi muốn làm giấy ủy quyền cho con trai để cháu có thể thay tôi thực hiện một số giao dịch ngân hàng. Tôi không rõ liệu mình có được coi là 'người yêu cầu công chứng' không và cần chuẩn bị những gì để việc công chứng diễn ra thuận lợi? Liệu có phát sinh chi phí nào không?”
Quyền lợi người mua và các khoản hoa hồng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một tiểu thương ở Quận 10, TP.HCM. Vừa rồi tôi có mua một lô thiết bị điện tử lớn từ một nhà phân phối. Họ hứa sẽ có một khoản **hoa hồng** 5% trên tổng giá trị đơn hàng được trừ vào lần thanh toán cuối hoặc quy đổi thành sản phẩm. Nhưng giờ khi thanh toán, họ lại nói không có khoản này. Tôi không biết **hoa hồng** này có phải là quyền lợi chính đáng của tôi không và có văn bản pháp luật nào quy định về nó để tôi đòi lại không?”
Kết cấu hạ tầng đường sắt và chính sách liên quan
“Gia đình tôi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM, có mảnh đất nông nghiệp gần đường sắt. Gần đây thấy có dự án mở rộng đường sắt đi qua. Tôi muốn hỏi liệu đất nhà tôi có bị ảnh hưởng không, và nếu có thì 'kết cấu hạ tầng đường sắt' này bao gồm những gì để tôi biết quyền lợi của mình?”
Hạn chế định lượng trong thương mại quốc tế
“Anh N.V.H ở Hải Phòng, là chủ doanh nghiệp nhập khẩu thực phẩm. Anh đang gặp khó khăn khi nhập một lô hàng sữa bột từ nước ngoài. Mặc dù đã có giấy phép, nhưng Cục Hải quan yêu cầu kiểm tra chuyên ngành rất gắt gao, thời gian kéo dài và phát sinh nhiều chi phí không lường trước, khiến hàng hóa bị ùn ứ và có nguy cơ hết hạn. Anh muốn biết liệu những yêu cầu này có phải là một dạng "hạn chế định lượng" không và doanh nghiệp có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi.”
Quyền tái phát sóng chương trình phát sóng
“Chào luật sư, tôi là giám đốc một đài truyền hình địa phương ở tỉnh Bình Dương. Gần đây, chúng tôi phát hiện một số đài truyền hình khác, thậm chí cả các nền tảng trực tuyến, đã tái phát sóng các chương trình thời sự và phóng sự do chúng tôi sản xuất mà không hề xin phép hay trả phí. Điều này ảnh hưởng lớn đến nguồn thu và công sức của chúng tôi. Xin hỏi, pháp luật Việt Nam có quy định gì về việc này không và làm sao để chúng tôi bảo vệ quyền lợi của mình?”
Hủy hoại đất và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Mấy hôm nay có mấy người lạ cứ lén đổ chất thải xây dựng lên mảnh đất trồng rau của gia đình tôi. Đất đang tốt giờ bị lấp đầy gạch đá, không trồng trọt được nữa. Tôi lo quá, không biết hành vi này có phải là hủy hoại đất không và tôi phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quyền lợi người tiêu dùng trong giao dịch từ xa
“Chào chuyên gia, tôi là Chị N.T.H, 35 tuổi, nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Tôi có đăng ký một gói học tiếng Anh online kéo dài 12 tháng qua website của trung tâm. Sau khi thanh toán và học được 2 tháng, trung tâm đột ngột ngừng cung cấp bài giảng và không có bất kỳ thông báo nào. Tôi muốn biết quyền lợi của mình trong trường hợp này là gì ạ?”
Đương sự trong thi hành án dân sự
“Tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Cách đây mấy tháng, tôi thắng kiện một vụ tranh chấp hợp đồng với đối tác, tòa đã ra bản án yêu cầu họ phải trả tôi 200 triệu đồng. Tuy nhiên, đến giờ họ vẫn chưa chịu thi hành. Tôi nghe nói đến 'đương sự' trong thi hành án nhưng không rõ mình có phải là 'đương sự' không và quyền lợi của tôi là gì để đòi được tiền?”
Điều tiết điện lực
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.A, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Gần đây giá điện tăng, lại hay bị cắt luân phiên khiến sản xuất đình trệ. Tôi nghe nói có cơ quan nhà nước 'điều tiết điện lực' nhưng không rõ họ làm gì để đảm bảo quyền lợi cho doanh nghiệp như chúng tôi? Có cách nào để phản ánh tình trạng này không?”
Tổ chức tín dụng không là thành viên Trung tâm Tài chính
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giám đốc một quỹ tín dụng nhân dân ở ngoại thành Hà Nội. Gần đây tôi có nghe nói về việc thành lập Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam và các quy định mới. Quỹ của chúng tôi có phải là 'tổ chức tín dụng không là thành viên' theo các quy định này không? Liệu có những hạn chế hay quyền lợi gì khác biệt khi không phải là thành viên của Trung tâm này không, đặc biệt khi chúng tôi muốn mở rộng hoạt động?”
Nhà ở phục vụ tái định cư
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở quận Bình Thạnh, TP.HCM đang đứng trước việc Nhà nước thu hồi đất để mở rộng đường. Chúng tôi được thông báo sẽ được bố trí nhà ở tái định cư. Tôi không rõ nhà ở tái định cư là gì, có những loại nào và quyền lợi của gia đình tôi khi nhận nhà ở này là gì. Liệu có phải chấp nhận ngay không?”
Mức sinh thay thế và vai trò trong chính sách dân số
“Chào chuyên gia, tôi là chị L.T.M, 32 tuổi, làm nhân viên văn phòng ở Quận 3, TP.HCM. Vợ chồng tôi mới có một cháu trai và đang cân nhắc có thêm con thứ hai. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'mức sinh thay thế' và chính sách khuyến khích sinh con của nhà nước. Tôi không rõ 'mức sinh thay thế' nghĩa là gì và liệu có quy định pháp luật nào liên quan đến việc duy trì mức sinh này mà chúng tôi cần biết không, đặc biệt là về quyền lợi hoặc trách nhiệm của các cặp vợ chồng?”
Quyền hạn và trách nhiệm của Cơ quan sử dụng cán bộ, công chức
“Tôi là một công chức đang làm việc tại Sở Xây dựng TP.HCM. Gần đây, tôi được điều động sang một phòng ban mới mà không rõ lý do cụ thể, cũng như không được thông báo rõ ràng về quyền lợi và trách nhiệm ở vị trí mới. Tôi muốn hỏi, cơ quan sử dụng cán bộ, công chức của tôi có những quyền hạn và trách nhiệm gì trong việc điều động, phân công công việc và quản lý thông tin cá nhân của tôi theo quy định pháp luật?”
Quyền và trách nhiệm của Chủ sở hữu phim
“Tôi là anh Hùng, chủ một công ty sản xuất phim nhỏ ở TP.HCM. Gần đây, tôi phát hiện có một đơn vị khác đã tự ý sao chép và phát hành trái phép bộ phim mới nhất của công ty tôi mà không hề có hợp đồng hay sự cho phép. Tôi muốn biết liệu hành vi này có vi phạm pháp luật không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”