Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định về thay đổi nhân dạng và cấp đổi thẻ căn cước
“Chào luật sư, em tên là An, ở TP.HCM. Em vừa phẫu thuật thẩm mỹ thay đổi nhiều trên khuôn mặt, giờ nhìn khác hẳn ngày xưa. Em lo không biết thẻ Căn cước công dân của em có còn hợp lệ không, hay em có cần phải đi làm lại thẻ mới không ạ? Em làm nhân viên văn phòng, hay phải dùng CCCD để giao dịch.”
Cơ sở dữ liệu quốc gia về khoa học và công nghệ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Trần Văn Hùng, đang điều hành một startup công nghệ ở Quận 1, TP.HCM chuyên về nông nghiệp thông minh. Chúng tôi đang tìm kiếm các nghiên cứu, sáng chế mới nhất của Việt Nam để tích hợp vào sản phẩm của mình. Tôi nghe nói có 'Cơ sở dữ liệu quốc gia về khoa học và công nghệ' nhưng không biết làm sao để tiếp cận, thông tin trong đó có đáng tin cậy không và liệu có thể sử dụng cho mục đích thương mại được không? Mong được tư vấn ạ.”
Thu hồi chứng thư số
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Tuần trước, máy tính làm việc của tôi bị trộm mất, mà tôi lại lưu chứng thư số để ký hóa đơn điện tử trên máy đó. Tôi lo quá không biết kẻ gian có thể dùng chứng thư số của tôi để làm gì không. Giờ tôi phải làm sao để thu hồi nó, có kịp không luật sư?”
Giám sát thông tin số và quyền riêng tư
“Chào luật sư, tôi là một lập trình viên ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy có nhiều tin tức về việc thông tin cá nhân bị thu thập, giám sát trên mạng. Tôi muốn hỏi liệu **thông tin số** của tôi có bị ai đó theo dõi một cách hợp pháp không, và tôi có quyền gì để bảo vệ nó không? Tôi lo lắng về các dữ liệu tôi tạo ra hàng ngày trên máy tính và điện thoại.”
Quy định về liên hoan tác phẩm nhiếp ảnh và gửi ảnh ra nước ngoài
“Em là một nhiếp ảnh gia tự do ở TP.HCM. Sắp tới em muốn gửi một số tác phẩm dự thi một liên hoan nhiếp ảnh quốc tế. Em không rõ là mình có cần phải làm thủ tục gì hay có lưu ý gì về pháp luật Việt Nam khi mang ảnh đi thi ở nước ngoài không ạ? Em sợ lỡ vi phạm gì thì phiền phức lắm.”
Cơ sở dữ liệu trong giao dịch điện tử và quản lý doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chị H.T.L, chủ một cửa hàng bán đồ thủ công online ở Quận 3, TP.HCM. Gần đây tôi mở rộng kinh doanh, lượng khách hàng và đơn hàng tăng lên đáng kể. Tôi đang dùng một hệ thống để lưu trữ thông tin khách hàng, lịch sử mua hàng và các sản phẩm tồn kho. Tôi không biết liệu hệ thống này của tôi có được coi là 'cơ sở dữ liệu' theo luật không và tôi cần lưu ý gì để đảm bảo tuân thủ pháp luật, đặc biệt là khi liên quan đến giao dịch điện tử?”
Quy hoạch chung xây dựng đô thị và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi đang tính xây thêm một dãy trọ trên mảnh đất của gia đình để kiếm thêm thu nhập, nhưng nghe mấy người hàng xóm nói sắp có 'quy hoạch chung xây dựng đô thị' gì đó. Tôi làm nghề nông, không rành mấy cái này. Vậy cái quy hoạch này là gì, nó có ảnh hưởng gì đến việc xây nhà của tôi không, và tôi phải xem thông tin ở đâu để biết rõ ạ?”
Tài sản kết cấu hạ tầng công viên
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cô Lan, 65 tuổi, sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi thường xuyên tập thể dục ở công viên Tao Đàn. Gần đây, tôi thấy họ bắt đầu xây dựng một số công trình mới trong công viên, trông có vẻ là quán cà phê hoặc khu dịch vụ gì đó. Tôi thắc mắc không biết những công trình này có phải là tài sản kết cấu hạ tầng công viên do Nhà nước đầu tư, quản lý không, và liệu việc xây dựng như vậy có đúng quy định không, hay là họ đang chiếm dụng đất công viên?”
Chính sách trợ cấp hưu trí xã hội
“Bác Ba ở huyện Củ Chi, TP.HCM, năm nay đã 78 tuổi, cả đời làm nông không có lương hưu. Bác nghe nói có chính sách **trợ cấp hưu trí xã hội** cho người cao tuổi, không biết bác có được hưởng không và nếu có thì sẽ được những quyền lợi gì?”
Khái niệm Môi trường mạng và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ handmade online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy có nhiều thông tin cá nhân của khách hàng bị lộ trên các nền tảng khác, làm tôi lo lắng. Không biết "môi trường mạng" mà pháp luật hay nhắc đến là gì, và tôi có trách nhiệm gì khi thu thập thông tin khách hàng trên website của mình không?”
Quyền và nghĩa vụ của người mang mầm bệnh truyền nhiễm trong lao động
“Tôi là chị M., làm bếp ở một nhà hàng tại Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi đi khám sức khỏe định kỳ và phát hiện mình là người mang mầm bệnh viêm gan B, nhưng không có biểu hiện triệu chứng gì. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị cấm làm việc trong ngành dịch vụ ăn uống không, hay có quy định nào về quyền và nghĩa vụ của tôi không? Sếp tôi có thể sa thải tôi vì lý do này không?”
Niêm phong, mở niêm phong vật chứng trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện thoại ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi bị trộm đột nhập, mất nhiều tài sản. Công an đã đến khám nghiệm hiện trường và thu giữ một số vật chứng như camera an ninh, dấu vân tay trên cửa. Tôi thấy họ có niêm phong mấy cái hộp đựng vật chứng đó. Tôi thắc mắc là ai là người có quyền thực hiện việc niêm phong, mở niêm phong những vật chứng này? Liệu tôi có được biết hay tham gia vào quá trình đó không?”
Quy định về cầm cố trái phiếu
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Hiện tại, tôi đang cần một khoản vốn để mở rộng kinh doanh nhưng ngân hàng yêu cầu tài sản đảm bảo. Tôi có một số trái phiếu của công ty lớn, không biết tôi có thể dùng chúng để cầm cố vay tiền được không và thủ tục có phức tạp không ạ? Tôi năm nay 32 tuổi.”
Khai thác và sử dụng Nền tảng hợp đồng lao động điện tử
“Tôi là chủ một công ty khởi nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Chúng tôi đang tính chuyển sang dùng hợp đồng lao động điện tử để tiết kiệm giấy tờ và thời gian. Tôi muốn hỏi, việc chúng tôi truy cập, tải dữ liệu hợp đồng lên hệ thống, rồi dùng các chức năng quản lý nhân sự trên đó có được gọi là 'khai thác, sử dụng Nền tảng hợp đồng lao động điện tử' theo quy định mới không? Liệu có cần lưu ý gì đặc biệt không?”
Hạn chế cấp tín dụng tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tín dụng ở một ngân hàng thành viên mới thành lập tại Trung tâm Tài chính Quốc tế ở TP.HCM. Sắp tới, có một đồng nghiệp trong phòng tín dụng của tôi muốn vay tiền để mua nhà, và một công ty mà thành viên Hội đồng quản trị của ngân hàng chúng tôi có sở hữu 15% vốn cũng đang nộp hồ sơ vay. Tôi không rõ liệu ngân hàng mình có được phép cấp tín dụng cho các trường hợp này không, và nếu được thì có giới hạn gì không? Mong được tư vấn ạ.”
Vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe nói về việc tỉnh tôi đang xin cấp 'vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương' để xây dựng một số tuyến đường nông thôn mới. Tôi không hiểu rõ lắm về loại vốn này là gì và liệu doanh nghiệp của tôi có cơ hội tham gia vào các dự án được tài trợ từ nguồn vốn này không? Liệu có quy định cụ thể nào về cách thức phân bổ và sử dụng không?”
Hệ thống truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa
“Chị Lan, chủ một cửa hàng bán nông sản sạch ở Quận 3, TP.HCM, đang rất lo lắng. Gần đây, khách hàng của chị hỏi nhiều về nguồn gốc rau củ quả, muốn biết rõ từ khâu trồng trọt đến thu hoạch. Chị nghe nói có cái 'hệ thống truy xuất nguồn gốc' gì đó mà nhà nước yêu cầu, không biết cửa hàng nhỏ như chị có phải áp dụng không và nó có phức tạp lắm không?”
Điện tự sản xuất, tự tiêu thụ
“Chị Hạnh ở Quận 7, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Xưởng của chị dùng khá nhiều điện nên hóa đơn hàng tháng rất cao. Chị đang tính lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để tự dùng cho xưởng, nhưng không biết việc này có được pháp luật cho phép không và có cần xin giấy phép gì đặc biệt không?”
Hồ sơ yêu cầu trong hoạt động đấu thầu và mua sắm
“Tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp nhỏ chuyên cung cấp thiết bị văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới công ty tôi muốn tham gia gói thầu mua sắm trực tiếp cho một cơ quan nhà nước, nhưng tôi đang băn khoăn không biết **hồ sơ yêu cầu** là gì và cần chuẩn bị những gì. Liệu có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể về loại hồ sơ này không?”
Bảo vệ dữ liệu khách hàng bằng mã hóa
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi nghe nói nhiều về việc lộ lọt dữ liệu khách hàng, nên tôi lo lắng không biết dữ liệu cá nhân của khách hàng trên website và trong máy tính của tôi có an toàn không. Tôi có nên dùng mã hoá dữ liệu để bảo vệ thông tin như tên, địa chỉ, số điện thoại của khách không, và làm thế nào để thực hiện đúng pháp luật?”
Thủ tục công nhận bộ sưu tập di vật, cổ vật
“Tôi là ông Hùng, ở TP.HCM. Tôi có một bộ sưu tập đồ gốm sứ cổ truyền từ đời ông cha để lại, cũng hơn trăm món rồi. Gần đây có mấy người bạn bảo tôi nên tìm hiểu xem bộ sưu tập này có được công nhận gì không, hay có cần đăng ký gì với cơ quan nhà nước không. Tôi cũng lo nếu có món nào là cổ vật quý thì sao.”
Quy định về chuyên gia nước ngoài làm việc tại Việt Nam
“Công ty em ở Quận 1, TP.HCM đang muốn tuyển một người nước ngoài từ Singapore về làm vị trí cố vấn chiến lược. Anh ấy có nhiều năm kinh nghiệm và bằng cấp cao trong lĩnh vực này. Em không rõ trường hợp của anh ấy có được xem là 'chuyên gia' theo quy định pháp luật hiện hành không và công ty em cần làm những thủ tục gì để tuyển dụng anh ấy ạ?”
Kiểm soát vật liệu, công nghệ và thiết bị lưỡng dụng
“Công ty tôi ở TP.HCM chuyên nhập khẩu các loại hóa chất công nghiệp và linh kiện điện tử. Gần đây, chúng tôi nhận được một đơn hàng lớn từ một đối tác nước ngoài yêu cầu nhập khẩu một loại máy móc có công suất rất cao, mà theo mô tả thì có thể ứng dụng trong cả sản xuất dân sự lẫn một số lĩnh vực nhạy cảm. Tôi lo ngại liệu việc nhập khẩu này có vi phạm các quy định về vật liệu lưỡng dụng hay không và công ty cần phải làm gì để đảm bảo tuân thủ pháp luật?”
Cơ sở dữ liệu quốc gia về khoa học và công nghệ
“Chị M. là chủ một startup công nghệ ở TP.HCM, đang tìm kiếm thông tin về các nghiên cứu mới nhất để phát triển sản phẩm. Chị nghe nói có "Cơ sở dữ liệu quốc gia về khoa học và công nghệ" nhưng không biết nó chứa những gì, có thể truy cập được không và làm sao để khai thác hiệu quả cho công việc của mình. Chị muốn biết liệu thông tin trong đó có đáng tin cậy không.”