Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Định nghĩa Cộng đồng dân cư trong xét tặng danh hiệu Nghệ nhân
“Tôi là trưởng thôn ở xã Đồng Văn, tỉnh Hà Giang. Làng tôi có nhiều người dân tộc Mông, trong đó có một nghệ nhân thổi khèn rất giỏi, đã truyền dạy cho nhiều thế hệ. Chúng tôi muốn làm hồ sơ đề cử ông ấy xét tặng danh hiệu 'Nghệ nhân ưu tú' theo Nghị định 93/2023/NĐ-CP. Tuy nhiên, tôi băn khoăn không biết làng tôi có được xem là 'cộng đồng dân cư' theo quy định của Nghị định này để tham gia vào quá trình đề cử hay không? Mong luật sư giải đáp.”
Nền tảng thương mại điện tử tích hợp: Quy định pháp lý
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một nền tảng mới cho phép các sàn thương mại điện tử nhỏ hơn kết nối và bán hàng chung trên đó. Tôi nghe nói có quy định mới về 'nền tảng thương mại điện tử tích hợp' mà phải đăng ký gì đó. Luật sư cho tôi hỏi, nền tảng của tôi có thuộc loại này không và tôi cần làm những thủ tục gì để hoạt động hợp pháp?”
Khu vực cải tạo đô thị và quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Gần đây, khu phố tôi sống và kinh doanh đang có thông tin sẽ được quy hoạch lại thành 'khu vực cải tạo đô thị'. Tôi nghe nói là sẽ có nhiều thay đổi nhưng không biết cụ thể là gì, liệu cửa hàng của tôi có bị ảnh hưởng không, có phải di dời hay đền bù gì không? Tôi lo lắng quá vì đây là nguồn thu nhập chính của gia đình.”
Xác định và chứng minh chi phí khác trong tố tụng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một cửa hàng thời trang nhỏ ở quận Ba Đình, Hà Nội. Hiện tôi đang vướng vào một vụ kiện dân sự liên quan đến tranh chấp hợp đồng thuê mặt bằng. Luật sư của tôi có đề cập đến 'chi phí khác' trong quá trình tố tụng nhưng tôi mơ hồ không biết khoản này bao gồm những gì và làm thế nào để chứng minh chúng. Tôi rất lo lắng không biết có phải chi trả những khoản không hợp lý không.”
Quản lý ngưỡng rủi ro của quỹ đầu tư
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, giám đốc một quỹ đầu tư mới ở Quận 1, TP.HCM. Quỹ của chúng tôi đang xây dựng chiến lược đầu tư và ban lãnh đạo đang tranh cãi về việc đặt ra **ngưỡng rủi ro của quỹ** là bao nhiêu. Tôi hiểu đây là giới hạn tổn thất, nhưng không rõ pháp luật quy định cụ thể thế nào và làm sao để theo dõi, đánh giá nó cho đúng. Xin luật sư tư vấn giúp.”
Khu vực biển liên vùng và hoạt động khai thác
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.T, một ngư dân lâu năm ở Bà Rịa - Vũng Tàu. Vùng biển tôi thường xuyên đánh bắt cá và hải sản nằm gần khu vực giáp ranh với tỉnh Bình Thuận. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về khái niệm 'khu vực biển liên vùng' và tôi không chắc liệu vùng biển tôi đang hoạt động có thuộc diện này không. Nếu đúng như vậy, việc xin giấy phép khai thác hoặc tuân thủ các quy định pháp luật có gì khác biệt không? Tôi lo lắng không biết phải liên hệ cơ quan nào để được hướng dẫn cụ thể.”
Thẩm quyền của người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành
“Chào luật sư, tôi có một cửa hàng thực phẩm sạch ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Mới đây có đoàn thanh tra chuyên ngành về an toàn thực phẩm đến kiểm tra. Họ yêu cầu tôi cung cấp rất nhiều giấy tờ và còn dọa phạt tiền nếu không hợp tác. Tôi muốn hỏi, những người này có thẩm quyền đến đâu, họ có được phép phạt tiền hay tịch thu hàng hóa của tôi không? Tôi thấy họ không phải là Chánh Thanh tra.”
Quy định về Quy chuẩn kỹ thuật môi trường
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Thuận An, Bình Dương. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'quy chuẩn kỹ thuật môi trường' nhưng không rõ nó là gì và áp dụng thế nào cho xưởng của tôi, đặc biệt là về nước thải và các loại hóa chất chúng tôi đang dùng. Liệu có quy định cụ thể nào mà tôi cần tuân thủ để tránh bị phạt không ạ?”
Vành đai biên giới và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở xã X, huyện Y, tỉnh Lạng Sơn. Gia đình tôi có mảnh đất sát biên giới, chúng tôi muốn mở rộng canh tác nhưng nghe nói có khu vực gọi là "vành đai biên giới" có nhiều quy định nghiêm ngặt. Tôi không rõ "vành đai biên giới" là gì và gia đình tôi có được làm ruộng, chăn nuôi trong đó không? Có những điều gì chúng tôi cần đặc biệt lưu ý để không vi phạm pháp luật?”
Phục hồi doanh nghiệp, hợp tác xã sau mất khả năng thanh toán
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên về sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ. Năm ngoái do dịch bệnh và khó khăn kinh tế, công ty tôi gần như phá sản, phải nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản. May mắn là sau đó chúng tôi đã tìm được đối tác mới và có nguồn vốn để vực dậy. Tòa án cũng đã có quyết định đình chỉ thủ tục phá sản và phục hồi hoạt động. Tôi muốn hỏi, cụ thể thì tình trạng 'phục hồi' này có ý nghĩa pháp lý như thế nào đối với công ty của tôi? Liệu có còn rủi ro gì không và chúng tôi cần lưu ý điều gì?”
Di chỉ địa chất và trách nhiệm của Nhà nước trong điều tra, quản lý
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Đơn Dương, Lâm Đồng. Vừa rồi tôi có đi rẫy và phát hiện một số tảng đá có hình thù rất lạ, trông như có dấu vết của một dòng sông cổ hoặc gì đó tương tự. Tôi nghe nói có khái niệm 'di chỉ địa chất' gì đó, không biết những cái tôi thấy có phải là di chỉ không? Nếu đúng thì Nhà nước có quy định gì về việc này không, và đất của tôi có bị ảnh hưởng gì không?”
Cộng đồng dân cư theo Nghị định 93/2023/NĐ-CP
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một nghệ nhân làm nón lá ở Huyện Chương Mỹ, Hà Nội. Tôi nghe nói có Nghị định mới về xét tặng danh hiệu nghệ nhân, trong đó có nhắc đến 'cộng đồng dân cư'. Tôi muốn biết 'cộng đồng dân cư' được hiểu là gì để xem liệu những người cùng làng, cùng xã với tôi có được coi là một cộng đồng để cùng tham gia vào các hoạt động bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể không?”
Điều kiện và giới hạn vận hành nhà máy điện hạt nhân
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư đang làm dự án liên quan đến năng lượng hạt nhân ở Ninh Thuận. Chúng tôi đang trong giai đoạn chuẩn bị vận hành thử nghiệm lò phản ứng nghiên cứu, nhưng sếp tôi cứ nhắc đến 'Điều kiện và giới hạn vận hành' mà tôi chưa hiểu rõ lắm. Liệu nó có ảnh hưởng đến việc chúng tôi phải làm gì để đảm bảo an toàn và được cấp phép không? Cụ thể là những quy định nào ạ?”
Dự án đầu tư xây dựng nhà ở và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xây dựng nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Công ty tôi đang muốn phát triển một khu nhà ở liền kề khoảng 10 căn trên một mảnh đất gia đình tôi đang sở hữu. Tôi nghe nói về 'Dự án đầu tư xây dựng nhà ở' và các quy định mới rất chặt chẽ. Tôi không rõ liệu dự án nhỏ của tôi có bị coi là 'Dự án đầu tư xây dựng nhà ở' không và cần phải tuân thủ những quy định gì để tránh vi phạm pháp luật, đặc biệt là về quy hoạch?”
Xử lý khi nghi ngờ thuốc giả
“Chào luật sư, tôi là một người bán hàng online ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Mấy hôm trước tôi có mua một vỉ thuốc cảm tại một tiệm thuốc nhỏ gần nhà để dùng. Nhưng khi về xem kỹ thì thấy bao bì có vẻ lạ, chữ in không rõ nét như mọi khi, mà uống vào cũng không thấy đỡ. Tôi rất lo lắng không biết có phải mình mua phải **thuốc giả** không và phải làm gì bây giờ ạ?”
Vai trò của Ngân hàng hợp tác trong dịch vụ tiền di động
“Chào luật sư, công ty startup của tôi ở Hà Nội đang phát triển một ứng dụng thanh toán di động mới. Chúng tôi muốn mở rộng ra cả các giao dịch quốc tế. Tôi đang thắc mắc về khái niệm 'Ngân hàng hợp tác' mà Nghị định 368/2025/NĐ-CP có nhắc đến. Vậy Ngân hàng hợp tác đóng vai trò gì và chúng tôi cần lưu ý gì khi hợp tác với họ để cung cấp dịch vụ tiền di động, đặc biệt là các giao dịch xuyên biên giới?”
Chứng thư điện tử và giá trị pháp lý trong giao dịch
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có ký hợp đồng mua bán linh kiện với một đối tác qua mạng, họ yêu cầu tôi phải có chữ ký điện tử và cái gọi là 'chứng thư điện tử'. Tôi không rõ cái này là gì, có bắt buộc không và nó có giá trị pháp lý như thế nào để tôi yên tâm giao dịch? Liệu có rủi ro gì không nếu tôi không có?”
Tạm quản hàng hóa theo Công ước Istanbul
“Chào luật sư, tôi đang có kế hoạch mang một số thiết bị trình chiếu và sản phẩm mẫu từ công ty ở nước ngoài về Việt Nam để tham gia một hội chợ triển lãm công nghệ ở TP.HCM vào tháng tới. Tôi nghe nói có chế độ 'tạm quản hàng hóa' gì đó để không phải đóng thuế ngay. Không biết trường hợp của tôi có được áp dụng không và thủ tục có phức tạp lắm không ạ? Tôi muốn biết liệu các thiết bị của tôi có đủ điều kiện để được tạm quản không.”
Quy định về Công trình công nghiệp đường sắt
“Chào luật sư, tôi là Hùng, đang có xưởng cơ khí ở Quận 9, TP.HCM. Tôi muốn mở rộng sản xuất sang các phụ tùng, linh kiện chuyên dùng cho đường sắt. Nghe nói có chính sách hỗ trợ cho các **công trình công nghiệp đường sắt** nhưng tôi không rõ xưởng của mình có được xếp vào loại này không và cần chuẩn bị những gì để được hưởng ưu đãi? Liệu có cần giấy phép đặc biệt nào không?”
Chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Hà Nội. Công ty tôi đang có ý định phát triển một dự án nhà ở quy mô vừa ở ngoại thành. Tôi nghe nói về khái niệm 'chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở' nhưng chưa hiểu rõ lắm về vai trò và trách nhiệm của mình khi được chọn làm chủ đầu tư. Liệu có những quy định nào tôi cần đặc biệt lưu ý về đất đai và quy hoạch không ạ?”
Trách nhiệm pháp lý của người bán khi ứng dụng chức năng đặt hàng trực tuyến
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây tôi có mở gian hàng trên một sàn thương mại điện tử và sử dụng chức năng đặt hàng trực tuyến để khách có thể mua hàng dễ dàng hơn. Tôi nghe nói có nhiều quy định pháp luật phức tạp lắm, không biết mình cần lưu ý gì để không vi phạm khi dùng chức năng này ạ?”
Đơn vị vận hành hệ thống thông tin
“Chào luật sư, công ty tôi ở Hà Nội kinh doanh thương mại điện tử nhỏ, có thuê một bên thứ ba để quản lý và vận hành toàn bộ hệ thống website, máy chủ. Gần đây tôi nghe nói nhiều về các quy định an toàn thông tin. Vậy trong trường hợp của tôi, công ty tôi hay bên đối tác IT mới là đơn vị vận hành hệ thống thông tin theo quy định pháp luật? Nếu có vấn đề gì xảy ra thì ai sẽ chịu trách nhiệm chính?”
Chính sách và quy định cho hoạt động trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử
“Chào luật sư, tôi đang làm việc cho một viện nghiên cứu hạt nhân ở TP.HCM. Sắp tới, chúng tôi dự định nhập khẩu một số thiết bị bức xạ chuyên dụng từ nước ngoài để phục vụ công tác nghiên cứu. Tôi không rõ liệu có chính sách ưu đãi nào của Nhà nước cho hoạt động này không, và quy trình hải quan cho các mặt hàng đặc biệt này có phức tạp không ạ? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quy chế
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM chuyên về xuất nhập khẩu. Hiện tại, chúng tôi đang có tranh chấp hợp đồng mua bán hàng hóa với một đối tác nước ngoài về chất lượng sản phẩm. Tôi nghe nói có hình thức giải quyết tranh chấp bằng trọng tài, đặc biệt là 'trọng tài quy chế', nhưng không rõ hình thức này hoạt động như thế nào và liệu có phù hợp để giải quyết tranh chấp quốc tế của công ty tôi không?”