Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Nhà ở phục vụ tái định cư
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở quận Bình Thạnh, TP.HCM đang đứng trước việc Nhà nước thu hồi đất để mở rộng đường. Chúng tôi được thông báo sẽ được bố trí nhà ở tái định cư. Tôi không rõ nhà ở tái định cư là gì, có những loại nào và quyền lợi của gia đình tôi khi nhận nhà ở này là gì. Liệu có phải chấp nhận ngay không?”
Quy định về Tình trạng chiến tranh
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.H, chủ một xưởng sản xuất ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy trên mạng xã hội có nhiều thông tin về tình hình căng thẳng ở Biển Đông, rồi có người nói về 'tình trạng chiến tranh'. Tôi lo quá, không biết nếu thực sự có 'tình trạng chiến tranh' thì công việc kinh doanh của tôi sẽ bị ảnh hưởng thế nào, và gia đình tôi có phải đi sơ tán không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi hiểu rõ hơn về khái niệm này và những tác động của nó.”
Hỗ trợ sản xuất cho Tổ, nhóm cộng đồng trong Chương trình mục tiêu quốc gia
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre. Gia đình tôi và mấy hộ hàng xóm đang muốn liên kết lại thành một nhóm để trồng bưởi da xanh theo tiêu chuẩn VietGAP. Chúng tôi nghe nói có chương trình hỗ trợ cho các nhóm cộng đồng nhưng không rõ thủ tục và điều kiện thế nào. Liệu nhóm chúng tôi có thể được hỗ trợ không?”
Tố cáo hành vi vi phạm của cựu cán bộ, công chức
“Chị N.T.H ở Hải Phòng muốn tố cáo một cựu Trưởng phòng Tài nguyên Môi trường huyện đã nhận hối lộ khi còn đương chức, gây thiệt hại cho gia đình chị trong việc cấp sổ đỏ. Hiện người này đã nghỉ hưu. Chị H. không biết liệu hành vi vi phạm của người đã nghỉ hưu có còn được xem xét giải quyết theo Luật Tố cáo hay không.”
Sĩ quan dự bị và quy định về giải ngạch
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Hùng, năm nay 42 tuổi, hiện đang là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Trước đây tôi có tham gia quân đội và được phong hàm sĩ quan dự bị. Công việc kinh doanh của tôi hiện rất bận rộn và tôi cũng đã có gia đình. Tôi băn khoăn không biết mình có còn thuộc ngạch sĩ quan dự bị nữa không và liệu có bị gọi nhập ngũ đột xuất không? Có cách nào để tôi được giải ngạch sĩ quan dự bị không?”
Đường ngang và quy định pháp luật
“Chào luật sư, gia đình tôi có mảnh đất canh tác ở xã Bình An, huyện Cẩm Giàng, Hải Dương, gần đường sắt Bắc Nam. Hiện tại có một lối đi nhỏ tự phát qua đường sắt để ra đồng, nhưng giờ tôi muốn mở rộng để xe máy cày đi qua cho tiện. Tôi nghe nói có quy định về **đường ngang** gì đó, không biết tôi có được phép tự làm hay phải xin phép ai không? Nếu làm thì cần tuân thủ những gì để đảm bảo an toàn cho cả nhà và người đi tàu?”
Quy hoạch tổng thể quốc gia và ảnh hưởng đến đất đai
“Gia đình tôi có mảnh đất nông nghiệp ở ngoại ô Đà Nẵng, đã canh tác lâu đời. Gần đây tôi nghe nói Nhà nước đang có kế hoạch quy hoạch tổng thể quốc gia gì đó. Tôi lo không biết quy hoạch này có ảnh hưởng gì đến đất đai và việc làm nông của gia đình tôi không, liệu có bị thu hồi hay thay đổi mục đích sử dụng không? Tôi phải tìm hiểu thông tin này ở đâu để chuẩn bị?”
Quy mô gia đình ít con theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở khu công nghiệp Bình Dương. Vợ chồng tôi đã có một cháu gái 3 tuổi rồi, giờ đang tính sinh thêm bé thứ hai. Nghe nói nhà nước khuyến khích 'gia đình ít con', tôi không rõ 'ít con' là mấy con và liệu có bị phạt gì nếu sinh con thứ ba không? Bạn bè tôi cũng thắc mắc về quy định này.”
Đầu tư trồng cây thuốc lá
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, ở huyện Krông Năng, Đắk Lắk. Gia đình tôi có truyền thống trồng cà phê nhưng năm nay cà phê mất mùa quá. Tôi đang tính chuyển đổi một phần diện tích sang trồng cây thuốc lá để cung cấp nguyên liệu cho một công ty thuốc lá lớn. Tôi muốn hỏi là việc tôi đầu tư vào trồng cây thuốc lá như vậy có được pháp luật quy định cụ thể không, và có cần phải tuân thủ điều kiện gì đặc biệt không?”
Bảo vệ và phát huy giá trị Di tích lịch sử - văn hóa
“Gia đình tôi có mảnh đất ở ngoại thành Hà Nội, mấy đời nay sinh sống ở đây. Gần đây, khi cải tạo vườn, chúng tôi phát hiện một cấu trúc đá cổ dưới lòng đất, trông rất lạ và có vẻ đã tồn tại từ lâu. Tôi nghe nói có thể đây là di tích lịch sử - văn hóa. Nếu đúng vậy thì gia đình tôi có phải giao đất không? Liệu có được nhà nước hỗ trợ gì để bảo tồn không, vì chúng tôi cũng muốn giữ gìn nhưng không có kinh phí.”
Giá trị quyền sử dụng rừng trong giao dịch góp vốn
“Chào luật sư, tôi là Anh Hùng, một chủ trang trại ở huyện Đạ Tẻh, Lâm Đồng. Gia đình tôi có một diện tích rừng trồng sản xuất được Nhà nước giao có thu tiền sử dụng rừng. Hiện tại, tôi muốn hợp tác với một công ty để mở rộng sản xuất, và họ đề nghị tôi góp vốn bằng chính cái giá trị quyền sử dụng rừng này. Tôi không hiểu rõ lắm về khái niệm này và liệu việc góp vốn như vậy có được pháp luật cho phép không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Điều kiện và quyền lợi của cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp theo Luật Đất đai
“Tôi là Anh N.V.T, một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi đã canh tác trên mảnh đất được Nhà nước giao từ nhiều năm nay và thu nhập chính của chúng tôi đều đến từ việc trồng trọt trên đất đó. Gần đây, tôi nghe nói có quy định mới về hạn mức đất nông nghiệp cho 'cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp'. Tôi không biết mình có thuộc đối tượng này để được hưởng các chính sách về đất đai không? Cụ thể là tôi muốn biết mình có đủ điều kiện để được giao thêm đất nông nghiệp theo hạn mức mới không?”
Chất lượng nước sinh hoạt tại chung cư
“Chào luật sư, tôi mới chuyển về căn hộ chung cư ở quận Hoàng Mai, Hà Nội. Dạo gần đây nước sinh hoạt ở đây có mùi lạ, đôi khi còn thấy cặn nữa. Tôi lo lắng không biết nước này có đạt chuẩn **nước sinh hoạt** như quy định không, vì gia đình tôi có con nhỏ. Nếu không đạt thì tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Tố cáo hành vi vi phạm của người đã thôi công tác
“Tôi là anh N.V.H, ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có một thắc mắc về việc tố cáo. Khoảng 2 năm trước, một cán bộ địa chính ở phường đã gây khó khăn cho gia đình tôi trong quá trình xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, có dấu hiệu vòi vĩnh. Hiện tại, người cán bộ này đã nghỉ hưu và không còn công tác nữa. Tôi muốn biết liệu tôi có thể tố cáo hành vi vi phạm pháp luật của ông ta hay không, và nếu được thì cơ quan nào sẽ thụ lý giải quyết?”
Hành lang an toàn đường bộ
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Diễn Châu, Nghệ An. Gia đình tôi có mảnh đất sát đường tỉnh lộ, tôi định xây một cửa hàng nhỏ để bán nông sản nhưng cán bộ xã bảo đất đó nằm trong hành lang an toàn đường bộ nên không được phép. Tôi muốn hỏi hành lang này là gì và liệu tôi có cách nào để xây dựng được không?”
Vùng có dịch và ảnh hưởng đến đất nông nghiệp
“Anh N.V.H, một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM, đang lo lắng vì đàn heo của gia đình anh vừa bị tiêu hủy do dịch tả lợn châu Phi. Giờ đây, toàn bộ khu vực trang trại của anh bị chính quyền địa phương công bố là vùng có dịch. Anh không biết liệu mình có được tiếp tục chăn nuôi trên mảnh đất đó không và các hoạt động khác trên đất nông nghiệp của anh có bị ảnh hưởng gì không.”
Quyền và nghĩa vụ của người có tài sản trưng mua
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một nông dân ở Long An. Gần đây, chính quyền địa phương có thông báo về việc trưng mua một phần đất của gia đình tôi để làm dự án công cộng. Tôi nghe nói có luật quy định về việc này, nhưng tôi không rõ mình có những quyền lợi và nghĩa vụ gì khi tài sản bị trưng mua, đặc biệt là trong quá trình bàn giao. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Dự án du lịch sinh thái trong rừng đặc dụng, phòng hộ, sản xuất
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gia đình tôi có một khu đất gần rừng phòng hộ và tôi đang ấp ủ ý định phát triển một dự án du lịch sinh thái nhỏ. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'Dự án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí trong rừng đặc dụng, rừng phòng hộ, rừng sản xuất' nhưng không rõ định nghĩa cụ thể và liệu dự án của tôi có thuộc diện này không? Tôi cần biết để chuẩn bị hồ sơ pháp lý cho đúng.”
Giải quyết việc thay đổi nơi cư trú khi bị cấm đi khỏi nơi cư trú
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, hiện đang ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi đang bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú do một vụ việc liên quan đến công việc kinh doanh của tôi. Sắp tới, gia đình tôi có việc gấp phải chuyển về quê ở Đồng Nai để chăm sóc bố mẹ già yếu, mà công việc của tôi cũng có thể làm từ xa. Tôi muốn hỏi, tôi có được phép chuyển nơi cư trú trong tình huống này không và thủ tục như thế nào?”
Giá trị pháp lý và thẩm quyền chứng thực hợp đồng, giao dịch
“Chào luật sư, tôi ở Hà Nội, đang muốn bán chiếc ô tô cũ của gia đình cho một người quen. Chúng tôi đã soạn thảo xong hợp đồng mua bán, nhưng không biết có cần phải đi công chứng hay chứng thực không? Nếu có thì ra đâu để làm và hợp đồng được chứng thực có giá trị pháp lý như thế nào ạ?”
Quy định về thi hành án treo
“Chào luật sư, em trai tôi vừa bị tòa tuyên án treo 1 năm 6 tháng về tội gây rối trật tự công cộng ở Hà Nội. Gia đình tôi đang rất hoang mang không biết thi hành án treo là gì, em tôi phải làm những gì và ai sẽ là người giám sát. Mong luật sư giải đáp giúp.”
Quy định về việc trích xuất người bị tạm giam
“Chị tôi đang bị tạm giam ở trại tạm giam Quận 1, TP.HCM. Mấy hôm trước có người báo là chị ấy được 'trích xuất' đi đâu đó mà gia đình không biết. Tôi lo quá, không biết 'trích xuất' là gì và có được phép làm vậy không? Gia đình tôi có quyền được biết thông tin này không?”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Vợ chồng tôi ở TP.HCM, cả hai đều là nhân viên văn phòng. Chúng tôi đang muốn chủ động kế hoạch hóa gia đình để đảm bảo tài chính và sức khỏe, nhưng bố mẹ hai bên lại muốn chúng tôi sinh con sớm. Tôi muốn biết pháp luật có quy định cụ thể nào về quyền tự quyết của vợ chồng trong việc sinh con không, và làm sao để chúng tôi có thể tự tin thực hiện quyết định của mình?”
Phân biệt đối xử về giới trong môi trường làm việc
“Chị H.T.L, 32 tuổi, là quản lý dự án tại một công ty công nghệ ở TP. Hồ Chí Minh. Chị vừa bị từ chối thăng chức lên vị trí trưởng phòng dù có kinh nghiệm và năng lực vượt trội hơn một đồng nghiệp nam mới vào. Lý do sếp đưa ra là "vị trí này cần người ổn định, ít vướng bận gia đình hơn". Chị muốn biết liệu đây có phải là phân biệt đối xử về giới không và chị có thể làm gì.”