Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Dây họ theo pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chị Hằng, ở Quận 7, TP.HCM. Tôi làm nội trợ và mới tham gia một nhóm chơi họ với mấy chị em hàng xóm. Mấy chị bảo đây là 'dây họ' nhưng tôi không hiểu rõ lắm về khái niệm này và những quy định pháp luật liên quan. Liệu có rủi ro gì không nếu tôi tham gia mà không hiểu rõ? Tôi nghe nói có nhiều vụ vỡ họ lắm.”
Hành vi chiếm đất và các quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Hưng Yên. Nhà tôi có mảnh đất ruộng được cấp sổ đỏ đàng hoàng. Mấy tháng nay, ông hàng xóm tự ý rào chắn, lấn sang cả phần đất công phía sau nhà tôi và một phần nhỏ đất của tôi để trồng rau. Tôi nói thì ông ấy bảo đất bỏ hoang thì ông ấy dùng. Luật sư cho hỏi hành vi này có phải là chiếm đất không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Phương án mua nợ của DATC
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Dạo này làm ăn khó khăn quá, xưởng tôi đang mắc một khoản nợ khá lớn với ngân hàng. Tôi nghe nói đến Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) có cái gọi là 'phương án mua nợ' gì đó. Không biết cái này là gì và có giúp được trường hợp của tôi không ạ? Liệu DATC có mua lại khoản nợ của tôi để tôi dễ thở hơn không?”
Quản lý dữ liệu an toàn sinh học trong xét nghiệm
“Chào luật sư, tôi là trưởng phòng xét nghiệm ở một bệnh viện nhỏ ở Quận Bình Thạnh. Bệnh viện chúng tôi đang rà soát lại các quy trình an toàn sinh học và có nhiều dữ liệu liên quan đến các sự cố, quy trình kiểm soát. Tôi đang thắc mắc là những thông tin này có cần phải được báo cáo hay cập nhật vào hệ thống dữ liệu quốc gia nào không? Cụ thể, theo quy định mới, những loại thông tin nào về an toàn sinh học trong xét nghiệm mà phòng tôi cần phải quản lý và cung cấp cho Cơ sở dữ liệu quốc gia về y tế?”
Vi phạm gây hậu quả rất nghiêm trọng trong thi hành án hành chính
“Chào luật sư, tôi là chị Hằng ở Đà Nẵng. Chồng tôi là cán bộ địa chính phường, đang bị xem xét trách nhiệm vì chậm thi hành một quyết định hành chính của Tòa án, gây thiệt hại cho một người dân. Tôi nghe nói có thể bị xếp vào mức 'vi phạm gây hậu quả rất nghiêm trọng'. Tôi rất lo lắng, không biết mức độ này được định nghĩa cụ thể như thế nào và chồng tôi có thể phải đối mặt với những gì?”
Xây dựng nền biên phòng toàn dân
“Chào luật sư, tôi là chủ tịch xã A, huyện B, tỉnh Lạng Sơn, một xã biên giới. Chúng tôi đang triển khai nhiều dự án phát triển kinh tế, văn hóa để nâng cao đời sống bà con. Tôi nghe nói về 'nền biên phòng toàn dân' nhưng không rõ vai trò của chính quyền địa phương và người dân như chúng tôi trong việc xây dựng nền này là gì, có khác gì so với trước đây không? Liệu những việc chúng tôi đang làm có đóng góp vào đó không?”
Chế độ hỗ trợ chi phí khám, chữa bệnh cho con cán bộ công tác ở nước ngoài
“Chào luật sư, tôi là cán bộ ngoại giao đang công tác ở nước ngoài tại một quốc gia thuộc châu Âu. Con trai tôi không may bị ốm và phải điều trị dài ngày. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ chi phí khám, chữa bệnh cho con cán bộ đi theo. Luật sư cho tôi hỏi, liệu trường hợp của con tôi có được hỗ trợ chi phí chữa bệnh ở nước ngoài không và mức hỗ trợ như thế nào ạ?”
Quy định về viện trợ đột xuất của Việt Nam cho nước ngoài
“Chào luật sư, quỹ từ thiện của tôi ở TP. Hồ Chí Minh đang muốn gửi hàng cứu trợ khẩn cấp (thực phẩm, thuốc men) sang một tỉnh của Campuchia vừa bị lũ lụt nặng. Tôi nghe nói có hình thức 'viện trợ đột xuất' với thủ tục nhanh gọn hơn. Vậy quỹ của tôi có thể áp dụng hình thức này không và cần làm những gì để viện trợ nhanh nhất?”
Cơ quan tổ chức lập quy hoạch và trách nhiệm
“Chào luật sư, tôi là kiến trúc sư đang làm dự án quy hoạch một khu đô thị mới ở Hà Nội. Tôi đang băn khoăn không biết chính xác cơ quan nào sẽ chịu trách nhiệm tổ chức lập quy hoạch cho dự án này để tôi tiện liên hệ và nộp hồ sơ. Mong luật sư giải đáp giúp ạ.”
Ký kết điều ước quốc tế và ảnh hưởng đến doanh nghiệp
“Chào luật sư, công ty em ở TP.HCM đang muốn mở rộng thị trường sang Lào và Campuchia. Bên đối tác họ có nhắc đến việc 'ký kết' các thỏa thuận hợp tác cấp cao giữa hai nước để hỗ trợ doanh nghiệp. Em không rõ 'ký kết' ở đây có nghĩa là gì và nó khác gì với việc mình ký hợp đồng thương mại thông thường ạ? Liệu có ảnh hưởng gì đến việc kinh doanh của công ty em không?”
Chứng thực giấy tờ, văn bản và giá trị pháp lý
“Chào luật sư, tôi là một tiểu thương ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Sắp tới tôi cần làm thủ tục vay vốn ngân hàng để mở rộng kinh doanh. Ngân hàng yêu cầu tôi nộp nhiều giấy tờ bản sao và phải có chứng thực. Tôi không rõ lắm là những loại giấy tờ nào thì được chứng thực, và khi đã chứng thực rồi thì nó có giá trị pháp lý như bản chính không? Hay tôi vẫn phải mang bản chính đi đối chiếu? Mong luật sư giải đáp giúp tôi.”
Chính sách và xác định ngành công nghiệp chiến lược
“Chào luật sư, tôi đang có một công ty sản xuất các linh kiện điện tử chuyên biệt, dùng trong cả dân sự và quốc phòng. Tôi nghe nói có khái niệm 'công nghiệp chiến lược' và nhà nước có nhiều chính sách ưu đãi. Công ty tôi ở Quận 7, TP.HCM, hoạt động được 5 năm rồi. Tôi muốn hỏi liệu công ty tôi có thể được xếp vào **ngành công nghiệp chiến lược** hay không, và nếu có thì tôi cần làm gì để tiếp cận các chính sách hỗ trợ đó? Tôi thấy có nói đến 'sản phẩm công nghệ chiến lược' và 'dịch vụ công nghệ chiến lược' nhưng không rõ tiêu chí cụ thể là gì.”
Thụ tinh nhân tạo và quy định pháp luật cho phụ nữ độc thân
“Chào luật sư, tôi năm nay 32 tuổi, đang làm thiết kế đồ họa ở TP.HCM. Tôi là phụ nữ độc thân nhưng rất mong muốn có con. Tôi có tìm hiểu về phương pháp thụ tinh nhân tạo và muốn biết liệu pháp luật Việt Nam có cho phép phụ nữ độc thân như tôi thực hiện phương pháp này để có con hay không? Tôi cần chuẩn bị những gì và quy trình như thế nào?”
Định giá tài sản trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là Lan, chủ một tiệm tạp hóa ở Hà Nội. Vừa rồi tiệm của tôi bị trộm đột nhập, lấy mất một số hàng hóa và một chiếc tủ lạnh cũ. Công an yêu cầu tôi làm thủ tục định giá tài sản để phục vụ điều tra. Tôi lo lắng vì chiếc tủ lạnh đã dùng lâu, không còn mẫu mới trên thị trường, và một số mặt hàng cũng không nhớ rõ giá mua ban đầu. Tôi không biết Hội đồng định giá sẽ dựa vào đâu để xác định giá trị tài sản bị mất của tôi, liệu họ có định giá thấp hơn giá trị thực tế không?”
Tài khoản giao dịch điện tử trong thủ tục hành chính
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới tôi cần làm thủ tục gia hạn giấy phép kinh doanh qua mạng. Tôi thấy trên Cổng dịch vụ công có yêu cầu phải có 'tài khoản giao dịch điện tử' để đăng nhập. Tôi không rõ tài khoản này là gì, có khác gì tài khoản ngân hàng hay các tài khoản mạng xã hội không, và tôi cần làm gì để có nó để hoàn tất thủ tục online?”
Quản lý và bảo vệ nguồn nước mặt
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Gần đây, dòng kênh chảy qua ruộng lúa nhà tôi bị ô nhiễm nặng, nước có màu lạ và bốc mùi khó chịu, làm ảnh hưởng đến việc tưới tiêu và cá nuôi trong ao. Tôi muốn biết chính quyền địa phương có trách nhiệm gì trong việc quản lý và bảo vệ nguồn nước mặt này không, và tôi có thể kiến nghị ở đâu để giải quyết tình trạng này?”
Dữ liệu quan trọng và tác động đến an ninh quốc gia
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, làm IT cho một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một hệ thống quản lý dữ liệu lớn cho các doanh nghiệp. Gần đây, sếp tôi có nhắc đến khái niệm 'dữ liệu quan trọng' và bảo phải cẩn thận vì nó liên quan đến an ninh quốc gia. Tôi không rõ lắm 'dữ liệu quan trọng' là gì và nó có thể ảnh hưởng đến công ty tôi như thế nào nếu chúng tôi vô tình xử lý phải loại dữ liệu này. Liệu có văn bản nào quy định cụ thể về việc này không?”
Áp giải trong thi hành án hình sự
“Chào luật sư, tôi có người em trai vừa bị kết án và sắp phải đi chấp hành án phạt tù. Tôi nghe nói em tôi sẽ bị 'áp giải' đến trại giam, nhưng tôi không rõ 'áp giải' cụ thể là gì và liệu quá trình này có được thực hiện một cách nhân đạo không? Mong luật sư giải thích giúp tôi ạ.”
Chuyển nhượng hàng hóa bằng ký hậu trong vận tải đa phương thức
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, chuyên nhập khẩu hàng hóa. Gần đây, tôi có một lô hàng về đến cảng nhưng tôi muốn chuyển giao trực tiếp cho đối tác mua lại mà không cần phải nhận hàng rồi giao lại. Tôi nghe nói có thể dùng cách 'ký hậu' trên chứng từ vận tải để làm điều này. Vậy luật sư cho tôi hỏi, quy trình 'ký hậu' này cụ thể là như thế nào và có những lưu ý gì để việc chuyển giao hàng hóa được hợp lệ ạ?”
Quy định về thuê cơ sở hạ tầng viễn thông công ích
“Chào luật sư, công ty em là một doanh nghiệp viễn thông nhỏ đang hoạt động ở vùng núi phía Bắc, cụ thể là huyện Mèo Vạc, Hà Giang. Chúng em đang gặp khó khăn trong việc mở rộng vùng phủ sóng để cung cấp dịch vụ viễn thông công ích cho bà con ở các bản làng xa xôi. Việc tự xây dựng hạ tầng mới rất tốn kém. Em nghe nói có chính sách cho phép thuê cơ sở hạ tầng để làm viễn thông công ích, nhưng không rõ quy định cụ thể thế nào và liệu công ty em có được hưởng hỗ trợ gì không? Mong luật sư tư vấn giúp ạ.”
Tìm hiểu về Dự trữ quốc tế và vai trò của Ngân hàng Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là Anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xuất nhập khẩu ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Thời gian gần đây, tôi thấy báo đài nói nhiều về 'dự trữ quốc tế' và sự quan trọng của nó đối với nền kinh tế. Tôi đang lo lắng về biến động tỷ giá và muốn hiểu rõ hơn về dự trữ này là gì, ai quản lý và tại sao nó lại quan trọng đối với hoạt động kinh doanh của tôi. Liệu dự trữ quốc tế có giúp ổn định thị trường ngoại hối không?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết định sinh con
“Chào luật sư, vợ chồng em mới cưới nhau được 1 năm, đang ở TP.HCM. Em làm nhân viên văn phòng, chồng em là kỹ sư. Cả hai đứa đều muốn tập trung phát triển sự nghiệp thêm vài năm nữa rồi mới tính chuyện con cái. Nhưng bố mẹ hai bên cứ giục giã, bảo phải sinh sớm cho kịp. Em nghe nói có cái gọi là 'kế hoạch hóa gia đình', vậy vợ chồng em có quyền tự quyết định chuyện sinh con không ạ? Liệu có bị coi là không có trách nhiệm với gia đình không?”
Xác định hoạt động du lịch theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là Chị L.T.M ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi có một cơ sở nhỏ chuyên tổ chức các tour trải nghiệm miệt vườn, tham quan rừng ngập mặn cho khách du lịch vào cuối tuần. Tôi không rõ hoạt động của mình có được xem là 'du lịch' theo quy định của pháp luật không và liệu tôi có cần phải đăng ký kinh doanh theo Luật Du lịch không?”
Quy định pháp luật về vi rút máy tính
“Chào luật sư, tôi là chú T.V.K, 48 tuổi, chủ một tiệm photocopy ở Quận 1, TP.HCM. Mấy hôm trước, máy tính của tiệm tôi bị dính vi rút làm hỏng hết dữ liệu khách hàng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến công việc. Tôi nghi ngờ là do một người khách cố tình cài vào. Luật sư cho tôi hỏi, hành vi phát tán vi rút máy tính như vậy có bị pháp luật xử lý không và mức phạt thế nào?”