Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Ô nhiễm nguồn nước theo Luật Tài nguyên nước
“Tôi là nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, nước kênh mương dẫn vào ruộng lúa của tôi có màu lạ, bốc mùi hôi khó chịu và tôi thấy cá chết nổi rất nhiều. Tôi rất lo lắng không biết tình trạng này có phải là ô nhiễm nguồn nước theo quy định của pháp luật không và tôi cần phải làm gì để bảo vệ nguồn nước cho ruộng lúa của mình?”
Bảo tồn loài di cư và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Hà Tĩnh. Gần đây có nghe nói xã tôi sắp quy hoạch một khu vực làm khu bảo tồn vì có nhiều chim di cư về đây trú đông. Tôi muốn hỏi loài di cư là gì và việc này có ảnh hưởng gì đến đất đai canh tác của gia đình tôi không, liệu có được đền bù gì không ạ?”
Dự án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí trong rừng
“Tôi là anh N.V.H, một nông dân ở Lâm Đồng, đang ấp ủ dự định xây dựng một dự án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng trong khu rừng sản xuất gần trang trại của mình. Tôi không rõ liệu dự án này có được phép không và những quy định pháp luật nào sẽ điều chỉnh hoạt động này. Mong luật sư tư vấn giúp tôi về các văn bản pháp luật liên quan.”
Quy định về khai thác nước dưới đất
“Tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre. Mấy năm nay hạn hán kéo dài, nước ngọt khan hiếm quá, tôi định khoan một cái giếng để lấy nước tưới tiêu cho vườn cây ăn trái của mình. Tôi muốn hỏi là việc khoan giếng lấy nước dưới đất này có cần phải xin phép hay tuân thủ quy định gì không? Tôi lo làm sai lại bị phạt.”
Thoái hóa đất và trách nhiệm của người sử dụng đất
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Mấy năm nay, đất vườn nhà tôi trồng sầu riêng cứ bị bạc màu, năng suất giảm hẳn dù tôi đã bón phân rất nhiều. Có người bảo đất tôi bị thoái hóa rồi, mà tôi cũng hay dùng thuốc hóa học để diệt sâu bệnh. Không biết tình trạng này có vi phạm pháp luật về đất đai không, và tôi phải làm gì để cải thiện tình hình?”
Quy định về gia hạn sử dụng đất theo Luật Đất đai mới
“Tôi là một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Đất nông nghiệp tôi đang sử dụng theo hợp đồng thuê đất với Nhà nước sắp hết hạn vào cuối năm nay. Tôi muốn biết liệu tôi có được **gia hạn sử dụng đất** nữa không, và thủ tục để làm việc này như thế nào? Tôi nghe nói Luật Đất đai mới có nhiều thay đổi, không biết có ảnh hưởng gì đến trường hợp của tôi không.”
Bản đồ quy hoạch sử dụng đất và vai trò trong quản lý đất đai
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi đang có ý định xây thêm một nhà nghỉ nhỏ trên mảnh đất của gia đình để làm du lịch sinh thái. Gần đây, tôi nghe nói có bản đồ quy hoạch sử dụng đất mới của huyện nhưng không hiểu rõ nó là gì và liệu đất của tôi có bị ảnh hưởng không, có được xây dựng theo ý muốn nữa không?”
Quy định pháp luật về tác động vào thời tiết
“Chào chuyên gia, tôi là nông dân ở Lâm Đồng, có vườn cà phê đang bị hạn hán kéo dài quá. Nghe nói có công nghệ "làm mưa nhân tạo" hoặc "chống sương muối" gì đó. Tôi muốn tìm hiểu xem liệu mình có thể tự thuê đơn vị nào đó về làm cho vườn nhà mình không, hay có quy định pháp luật nào về việc này không? Tôi nghe loáng thoáng là có thể bị phạt nếu tự ý làm.”
Trận địa phòng không và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là ông Hùng, một nông dân ở huyện Mộc Châu, Sơn La. Gần đây, tôi thấy có một số hoạt động khảo sát đất đai gần khu vực nương chè nhà tôi, và nghe loáng thoáng nói là sẽ xây dựng 'trận địa phòng không'. Tôi không rõ 'trận địa phòng không' là gì và liệu việc này có ảnh hưởng đến đất đai và cuộc sống của gia đình tôi không? Tôi lo lắm vì đây là nguồn sống chính của chúng tôi.”
Quản lý và quy hoạch nguồn nước liên tỉnh
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở An Giang. Gia đình tôi có mấy hecta ruộng lúa ở vùng giáp ranh với Đồng Tháp, nguồn nước tưới chính là từ một con kênh chảy từ bên Đồng Tháp qua. Gần đây, tôi thấy bên đó có dự án xả thải vào kênh, tôi lo ảnh hưởng đến chất lượng nước. Không biết mình có quyền gì để phản đối hay cơ quan nào sẽ quản lý cái **nguồn nước liên tỉnh** này không ạ? Tôi nên làm gì?”
Quy định về di dời, phá dỡ mốc đo đạc
“Chào chuyên gia, tôi là ông Ba, một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Mấy hôm nay, xã tôi đang có dự án mở rộng đường liên xã, và không may là có một cái **mốc đo đạc** nằm ngay trên mảnh ruộng của gia đình tôi, vướng đường đi lại của máy móc. Tôi nghe nói mốc này không được đụng vào, nhưng nếu không di dời thì rất khó canh tác. Chuyên gia cho tôi hỏi, liệu có cách nào để di dời cái mốc này không, hay tôi phải chấp nhận để nó ở đó?”
Ảnh hưởng của Kế hoạch sử dụng đất đến quyền của người dân
“Tôi là nông dân ở huyện Lương Sơn, Hòa Bình. Mảnh đất nông nghiệp của gia đình tôi rộng gần 1ha, tôi đang có ý định xây một vài căn nhà nhỏ để làm homestay, nhà nghỉ cuối tuần để tăng thêm thu nhập. Tuy nhiên, tôi nghe nói địa phương sắp có 'Kế hoạch sử dụng đất' mới. Tôi lo lắng không biết kế hoạch này có ảnh hưởng gì đến dự định của tôi hay thậm chí là việc sử dụng đất hiện tại của gia đình không?”
Hành vi chiếm đất và các quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Hưng Yên. Nhà tôi có mảnh đất ruộng được cấp sổ đỏ đàng hoàng. Mấy tháng nay, ông hàng xóm tự ý rào chắn, lấn sang cả phần đất công phía sau nhà tôi và một phần nhỏ đất của tôi để trồng rau. Tôi nói thì ông ấy bảo đất bỏ hoang thì ông ấy dùng. Luật sư cho hỏi hành vi này có phải là chiếm đất không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quản lý và bảo vệ nguồn nước mặt
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Gần đây, dòng kênh chảy qua ruộng lúa nhà tôi bị ô nhiễm nặng, nước có màu lạ và bốc mùi khó chịu, làm ảnh hưởng đến việc tưới tiêu và cá nuôi trong ao. Tôi muốn biết chính quyền địa phương có trách nhiệm gì trong việc quản lý và bảo vệ nguồn nước mặt này không, và tôi có thể kiến nghị ở đâu để giải quyết tình trạng này?”
Bảo vệ hệ sinh thái theo pháp luật Việt Nam
“Tôi là Anh N.V.H, một nông dân ở huyện đảo Phú Quý, tỉnh Bình Thuận. Gần đây có một công ty đang triển khai dự án xây dựng khu nghỉ dưỡng ven biển, họ dự định san lấp một phần rừng ngập mặn và khu vực rạn san hô gần bờ mà gia đình tôi và nhiều hộ dân khác vẫn thường khai thác hải sản nhỏ lẻ. Khu vực này còn là nơi trú ngụ của nhiều loài chim biển và cá con. Tôi lo ngại dự án này sẽ phá hủy **hệ sinh thái** tự nhiên ở đây và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh kế của chúng tôi. Liệu pháp luật có quy định nào để bảo vệ những khu vực như vậy không?”
Định nghĩa và Hoạt động Nuôi trồng Thủy sản
“Chào chuyên gia, tôi là một nông dân ở Cà Mau. Gia đình tôi đã làm nông nghiệp truyền thống lâu năm, nhưng giờ tôi muốn chuyển sang nuôi trồng thuỷ sản vì thấy tiềm năng lớn. Tuy nhiên, tôi không rõ chính xác "nghề nuôi trồng thuỷ sản" được định nghĩa thế nào trong luật pháp Việt Nam để tôi có thể đăng ký kinh doanh và tuân thủ đúng quy định. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn giúp tôi không?”
Quy định pháp luật về hành vi lấn đất
“Chào luật sư, tôi là Chị H.T.L, một nông dân ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gia đình tôi có mảnh đất trồng rau màu đã sử dụng ổn định nhiều năm nay. Mới đây, hàng xóm của tôi tự ý di chuyển hàng rào sang phần đất của tôi khoảng 1 mét để mở rộng diện tích trồng cây ăn trái của họ. Tôi phải làm gì để giải quyết tình trạng này?”
Sử dụng đơn vị đo lường cổ truyền trong giao dịch dân sự
“Chào chuyên gia, tôi là nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi có thói quen dùng 'công' hoặc 'sào' để đo đất và 'cân' (kiểu ngày xưa) để đong nông sản khi mua bán với hàng xóm. Tôi muốn hỏi là những đơn vị đo lường này có được pháp luật công nhận không, hay tôi phải dùng mét vuông, kilôgam cho mọi giao dịch?”
Bảo hộ quyền đối với giống cây trồng mới
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM, chuyên trồng và lai tạo các loại hoa lan. Gần đây, tôi đã phát hiện và phát triển một giống lan mới có màu sắc và khả năng kháng bệnh vượt trội so với các giống hiện có. Tôi muốn biết làm thế nào để đăng ký bảo hộ giống cây trồng này để không ai có thể sao chép công sức của tôi. Liệu giống lan của tôi có đủ điều kiện để được bảo hộ không và tôi cần làm những thủ tục gì?”
Sản phẩm, dịch vụ hợp tác xã cung ứng cho thành viên
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi có tham gia một hợp tác xã nông nghiệp. Gần đây, hợp tác xã có cung cấp cho chúng tôi một số dịch vụ như mua phân bón chung, hay hỗ trợ tiêu thụ nông sản. Tôi không rõ những dịch vụ này có được xem là 'sản phẩm, dịch vụ của hợp tác xã cho thành viên' theo quy định pháp luật không, và liệu có cần hợp đồng cụ thể cho từng loại không?”
Kiểm soát và công khai thông tin về loài ngoại lai xâm hại
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, cánh đồng nhà tôi xuất hiện một loại cây lạ mọc rất nhanh, lấn át các loại cây trồng khác. Tôi nghe nói đó là 'loài ngoại lai'. Tôi muốn biết làm sao để xác định và có biện pháp xử lý loại cây này, và ai là người chịu trách nhiệm về việc này?”
Khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh
“Tôi là nông dân ở huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị. Gia đình tôi có mảnh đất cạnh khu vực từng là chiến trường ác liệt, giờ muốn mở rộng canh tác nhưng lo ngại còn bom mìn. Tôi nghe nói có chương trình khắc phục hậu quả bom mìn nhưng không rõ nhiệm vụ này bao gồm những gì và ai sẽ thực hiện. Liệu có ai giúp đỡ gia đình tôi để đất đai được an toàn không?”
Bảo hộ giống cây trồng mới và chính sách hỗ trợ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở Lâm Đồng, vừa nghiên cứu ra một giống cà phê mới có năng suất cao và khả năng kháng bệnh tốt. Tôi muốn hỏi là giống cây trồng của tôi có được pháp luật bảo vệ không và tôi cần làm gì để đăng ký quyền sở hữu cho nó? Liệu có chính sách hỗ trợ nào cho việc phát triển giống cây mới này không?”
Bảo hộ giống cây trồng mới
“Ông T.V.K, một nông dân ở Đà Lạt, Lâm Đồng, đã dành nhiều năm lai tạo và phát triển một giống hoa lan mới có màu sắc độc đáo và khả năng kháng bệnh tốt. Ông nghe nói về "giống cây trồng mới được bảo hộ" và muốn biết chính xác điều này có ý nghĩa gì đối với công sức của mình, liệu giống hoa của ông có được bảo vệ không và làm thế nào để được bảo hộ.”