Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Bình ổn giá hàng hóa
“Chị H.T.M ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một nhà thuốc tư nhân. Gần đây, giá một số loại thuốc thiết yếu trên thị trường biến động liên tục, gây khó khăn cho việc nhập hàng và duy trì giá bán ổn định cho khách. Chị muốn biết liệu có cơ chế nào để Nhà nước can thiệp giúp bình ổn giá thuốc không, và chị cần làm gì nếu giá tiếp tục tăng bất thường?”
Ngân sách cấp trên bổ sung cho cấp dưới
“Chào luật sư, tôi là cán bộ tài chính ở huyện miền núi Mường Nhé, tỉnh Điện Biên. Huyện chúng tôi thường xuyên thiếu hụt ngân sách để thực hiện các dự án phát triển cơ sở hạ tầng. Tôi nghe nói có khoản 'số bổ sung cân đối ngân sách' từ cấp trên. Vậy khoản này là gì và làm sao để huyện chúng tôi có thể nhận được để đảm bảo các hoạt động thiết yếu ạ?”
Vay thương mại trong quản lý nợ công của chính quyền địa phương
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ tài chính ở Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh B. Chúng tôi đang xem xét một phương án vay vốn từ một ngân hàng thương mại cổ phần để xây dựng một số tuyến đường giao thông trọng điểm của tỉnh. Khoản vay này có lãi suất và các điều kiện hoàn toàn theo thị trường, không có ưu đãi gì đặc biệt. Tôi băn khoăn liệu khoản vay này có được coi là 'vay thương mại' theo Luật Quản lý nợ công sửa đổi 2025 không, và nếu có thì nó sẽ được quản lý như thế nào trong cơ cấu nợ công của tỉnh?”
Sử dụng kết dư ngân sách địa phương
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, cán bộ tài chính ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Năm vừa rồi, nhờ thu ngân sách tốt và chi tiêu tiết kiệm nên huyện chúng tôi có khoản kết dư ngân sách khá lớn. Tôi đang băn khoăn không biết khoản tiền này có thể được sử dụng vào những việc gì, có phải ưu tiên cho quỹ dự trữ tài chính không, hay có thể dùng để đầu tư công ngay được không? Mong chuyên gia tư vấn giúp.”
Trách nhiệm của Bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, cán bộ địa chính ở huyện Mộc Châu, Sơn La. Vừa rồi có đoàn công tác từ trung ương về khảo sát đất để xây dựng thêm kho dự trữ quốc gia, họ bảo là của 'bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia'. Tôi nghe mà không rõ là cụ thể là bộ nào, ngành nào sẽ làm việc trực tiếp với địa phương mình để quy hoạch, giải phóng mặt bằng. Liệu có phải là Bộ Tài chính hay Bộ Kế hoạch và Đầu tư không? Tôi cần biết để còn chuẩn bị hồ sơ, thủ tục cho đúng.”
Quỹ ngân sách nhà nước và xử lý thiếu hụt tạm thời
“Chào luật sư, tôi là cán bộ tài chính ở huyện X, tỉnh Y. Hiện tại, huyện chúng tôi đang gặp khó khăn về nguồn vốn để triển khai một dự án cơ sở hạ tầng quan trọng vì ngân sách địa phương đang bị thiếu hụt tạm thời. Tôi nghe nói có cơ chế tạm ứng từ ngân sách nhà nước để xử lý những trường hợp này. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về 'quỹ ngân sách nhà nước' là gì và làm thế nào để xử lý tình trạng thiếu hụt tạm thời này được không ạ? Liệu có phải Ngân hàng Nhà nước sẽ đứng ra cho vay không?”
Dự phòng ngân sách nhà nước và quy định liên quan
“Anh Minh, cán bộ tài chính ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, đang chuẩn bị dự toán ngân sách cho năm tới. Anh ấy thắc mắc về việc xác định và sử dụng khoản **dự phòng ngân sách nhà nước** cho các tình huống khẩn cấp, đặc biệt là khi có những biến động không lường trước được về kinh tế hoặc thiên tai. Anh ấy muốn biết liệu có quy định cụ thể nào về tỷ lệ trích lập và thẩm quyền quyết định sử dụng khoản dự phòng này không.”
Phân cấp quản lý ngân sách nhà nước
“Tôi là cán bộ tài chính ở một phường thuộc TP. Đà Nẵng. Gần đây, phường chúng tôi gặp khó khăn trong việc xin kinh phí để triển khai một số dự án cộng đồng nhỏ. Tôi muốn hiểu rõ hơn về việc **phân cấp quản lý ngân sách** để biết phường có thể chủ động được đến mức nào trong việc sử dụng ngân sách địa phương và quy trình để đề xuất, nhận được kinh phí từ cấp trên như thế nào.”
Quản lý dự án sử dụng vốn nhà nước
“Chào luật sư, tôi là anh Tùng, một nông dân ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Gần đây, xã tôi có triển khai một dự án thủy lợi mới để phục vụ tưới tiêu, nghe nói là dùng vốn của nhà nước. Tôi không rõ 'dự án sử dụng vốn nhà nước' này cụ thể là gì, bao gồm những loại vốn nào và ai sẽ chịu trách nhiệm quản lý tiền bạc của dự án này. Mong luật sư giải thích giúp tôi để tôi hiểu rõ hơn về quyền lợi và nghĩa vụ của mình.”