Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Trách nhiệm giải trình của chính quyền cơ sở
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, Ủy ban nhân dân phường ra quyết định về việc quy hoạch lại vỉa hè trước cửa hàng tôi mà không có bất kỳ thông báo hay giải thích rõ ràng nào. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc kinh doanh của tôi. Tôi muốn biết liệu phường có trách nhiệm phải giải thích quyết định này cho người dân như tôi không?”
Kiểm soát thủ tục hành chính
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi muốn xin giấy phép kinh doanh thêm mảng đồ ăn vặt nhưng thủ tục rườm rà, mỗi nơi hướng dẫn một kiểu, tôi không biết phải làm thế nào để đảm bảo tính minh bạch và đơn giản hóa các thủ tục này. Liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm 'kiểm soát' để mấy cái thủ tục hành chính đỡ phức tạp hơn không ạ?”
Đánh giá tổ chức hành chính nhà nước theo Nghị định 335/2025/NĐ-CP
“Tôi là cán bộ ở Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện X, tỉnh Y. Sắp tới, đơn vị tôi sẽ tiến hành đánh giá tổ chức theo Nghị định 335/2025/NĐ-CP. Tôi muốn hỏi quy trình này sẽ áp dụng cho đơn vị tôi như thế nào, và những nguyên tắc nào cần được đảm bảo để việc đánh giá diễn ra công bằng, minh bạch? Liệu có phải tất cả các phòng ban đều bị đánh giá theo cùng một tiêu chí không?”
Trách nhiệm giải trình trong hoạt động công vụ
“Chị là cán bộ phụ trách hồ sơ đấu thầu tại sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đồng Nai. Mới đây, có một đơn vị cung cấp thắc mắc về kết quả đấu thầu, yêu cầu giải thích rõ ràng lý do họ không được chọn. Chị cần biết cách xử lý việc này sao cho đúng quy định, tránh bị khiếu nại hay hiểu lầm.”
Lựa chọn nhà đầu tư dự án PPP
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Công ty tôi đang muốn tham gia vào một dự án giao thông công cộng theo hình thức PPP nhưng tôi không rõ quy trình **lựa chọn nhà đầu tư** cho loại dự án này diễn ra như thế nào. Liệu có những nguyên tắc nào cần phải tuân thủ để đảm bảo công bằng không? Tôi lo ngại về tính minh bạch của quá trình này.”
Góp tài sản vào quỹ xã hội, quỹ từ thiện
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi muốn đóng góp một khoản tiền và một số thiết bị y tế đã qua sử dụng nhưng vẫn dùng tốt cho một quỹ từ thiện chuyên hỗ trợ các bệnh viện vùng sâu vùng xa. Tôi không rõ việc đóng góp này có được coi là 'góp tài sản' theo quy định pháp luật không và cần lưu ý gì để đảm bảo minh bạch, đúng quy định ạ?”
Hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân tại doanh nghiệp nhà nước
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư làm việc tại một doanh nghiệp nhà nước ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy có một số dấu hiệu không minh bạch trong việc quản lý tài chính và đấu thầu dự án của công ty. Tôi nghe nói có Ban Thanh tra nhân dân trong công ty, không biết họ có thể can thiệp vào những vấn đề này không và liệu Ban này có được lãnh đạo công ty hỗ trợ để hoạt động hiệu quả không?”
Lựa chọn nhà đầu tư trong dự án PPP
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Quận 7, TP.HCM chuyên về xây dựng hạ tầng. Chúng tôi đang rất quan tâm đến các dự án PPP của thành phố. Tôi thắc mắc không biết quy trình **lựa chọn nhà đầu tư** cho các dự án này diễn ra như thế nào? Có đảm bảo công bằng, minh bạch không, và tiêu chí đánh giá là gì để công ty chúng tôi có cơ hội tham gia? Cảm ơn chuyên gia.”
Đấu giá tài sản công
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi nghe nói có một nhà máy quốc phòng cũ đang thanh lý một số máy móc thiết bị mà tôi rất cần cho việc mở rộng sản xuất. Tôi muốn tham gia đấu giá để mua số tài sản này nhưng không biết quy trình đấu giá tài sản công diễn ra như thế nào, có minh bạch không và tôi cần chuẩn bị những gì. Liệu tôi có cơ hội không khi là doanh nghiệp tư nhân?”
Theo dõi, đánh giá công chức
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công chức ở Văn phòng UBND quận X, Hà Nội. Gần đây, tôi thấy cấp trên thường xuyên yêu cầu báo cáo công việc hàng tuần, hàng tháng và có vẻ như họ đang chấm điểm công việc của tôi. Tôi không rõ việc này có phải là quy trình đánh giá công chức chính thức hay không, và liệu có đảm bảo công bằng, minh bạch không? Tôi muốn biết quy định pháp luật về việc theo dõi, đánh giá công chức như thế nào để đảm bảo quyền lợi của mình.”
Điều tiết điện lực và trách nhiệm báo cáo chi phí
“Anh Hùng, chủ một nhà máy sản xuất gạch ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM, đang lo lắng về việc giá điện tăng cao liên tục. Anh nghe nói có "điều tiết điện lực" nhưng không rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm và liệu các đơn vị cung cấp điện có phải minh bạch chi phí không. Anh muốn biết liệu có cách nào để nhà máy của anh có thể nắm được thông tin này để tính toán chi phí sản xuất tốt hơn không.”
Hoạt động thẩm định giá tài sản
“Tôi đang làm môi giới bất động sản ở Hà Nội. Khách hàng của tôi muốn bán một mảnh đất nhưng không biết giá trị thực tế là bao nhiêu để định giá hợp lý. Tôi nên tư vấn họ tìm đến đâu để thẩm định giá và quy trình này có những nguyên tắc gì để đảm bảo tính công bằng, minh bạch? Liệu có hội đồng nào thẩm định giá đất không?”
Quy định về phụ thu vận chuyển container đường biển
“Chị H.T.L, chủ một doanh nghiệp xuất nhập khẩu nhỏ ở Hải Phòng, đang rất băn khoăn về các khoản **phụ thu** trên hóa đơn vận chuyển công-te-nơ hàng hóa bằng đường biển mà hãng tàu gửi. Chị không hiểu rõ các loại phụ thu này là gì, có hợp pháp không và làm sao để kiểm tra tính minh bạch của chúng khi mỗi lần giá cước lại có thêm nhiều khoản phát sinh.”
Xác định cơ quan, tổ chức, đơn vị khu vực nhà nước trong phòng, chống tham nhũng
“Chào luật sư, tôi là kế toán tại một công ty cổ phần ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi nhận được một phần kinh phí từ ngân sách nhà nước để thực hiện các dự án công ích. Gần đây, tôi phát hiện một số khoản chi tiêu không minh bạch, có dấu hiệu tham nhũng. Tôi không rõ công ty tôi có được xem là "cơ quan, tổ chức, đơn vị khu vực nhà nước" theo Luật Phòng, chống tham nhũng hay không để tôi có thể báo cáo? Liệu việc báo cáo có được bảo vệ không?”
Quy định về giá bán buôn điện
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Long Thành, Đồng Nai. Gần đây, hóa đơn tiền điện của xưởng tôi tăng khá cao. Tôi biết công ty điện lực địa phương mua điện từ một đơn vị lớn hơn, rồi mới bán lại cho chúng tôi. Tôi muốn hỏi, giá bán buôn điện giữa các đơn vị điện lực này được quy định như thế nào, và liệu có cơ chế nào để đảm bảo tính minh bạch, công bằng không?”
Giám sát hoạt động Đoàn thanh tra
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây, doanh nghiệp tôi đang trong quá trình thanh tra, và tôi thấy một số cán bộ trong đoàn có vẻ không tuân thủ đúng quy định, thậm chí có thái độ chưa chuẩn mực. Tôi muốn hỏi, liệu có cơ chế nào để giám sát hoạt động của đoàn thanh tra này không, và tôi có thể làm gì để đảm bảo cuộc thanh tra diễn ra công bằng, minh bạch?”